: نخست بايد روشن كنيم كه مى‌خواهيم ماهيت پول را در كدام حوزه و در كدام علم بررسى كنيم. پول در علم اقتصاد تعريفى دارد و در حوزه فقه و فقاهت تعريفى ديگر. اگر بخواهيم پول را در گستره فقاهت تعريف كنيم، بايد گفت: پول مال است و تعريف مال بر آن صادق است، زيرا مال را از آن جهت مال مى‌گويند كه مورد علاقه و كشش مردم است. از اين زاويه مى‌توان گفت: پول بالاترين مال‌ها است، به تعبير بنده، پول مال است - در مقابل مال خاص مانند گندم وجو - كه مى‌توان با آن هر مالى را به چنگ آورد. در فقه نيز با آن چونان مال رفتار مى‌شود واحكام مال را بر آن بار مى‌كنند.

مثلاً در محاسبات تركه ميت، پول جزو سياهه اموال قرار مى‌گيرد و تقسيم مى‌شود و يا در تخميس اموال، پول نقد را هم بر آورد مى‌كنند، البته در هر زمانى، پول چيز خاصى بوده است كه در معاملات، عوض و ثمن قرار داده مى‌شد. در گذشته‌هاى دور درهم و دينار بوده كه كار اسكناس فعلى را مى‌كرده است و گاه نيز، خود درهم و دينار داد وستد مى‌شدند، مانند بيع نقدين كه در فقه «بيع صرف» ناميده مى‌شود، و شرايط خاص خود را دارد. رفته رفته درهم و دينار (طلا ونقره) از چرخه معاملات كنار زده شد و براى آسانى كار مبادله، اسكناس و پول كاغذى جايگزين درهم و دينار و پول فلزى گرديد و در رديف اموال در آمد.

فقه اهل بيت: برخى فقها، پول را مال نمى‌دانند، به نظر شما دليل چيست؟

: شايد اين آقايان چنين مى‌پندارند كه چون پول مانند ديگر اجناس در بازار عرضه نمى‌شود و بازارى مانند بازار فرش، كفش و... ندارد، پس مال نيست. اگر مال باشد بايد براى خريد و فروش عرضه شود در پاسخ بايد گفت: پول هم بازار دارد و خريد و فروش مى‌شود. بازار صرافان، كارش خريد و فروش پول است. اگر تعريف مال «مايميل اليه الناس» باشد اين تعريف بر پول صادق است،