فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٧٢ - اظهار زينت زن و حكم آن خالد غفورى
متعددى از قرآن، هنگام اراده معناى جماع و مانند آن الفاظ «مباشرت» يا «ملامست» به كار رفته است؛ مانند اين آيات: {ثمّ أتمّوا الصيام إلى الليل و لاتباشروهُنّ } (٧٥)، «ولا تقربوهُنّ حتّى يطهرُن فإذا تطهّرن فآتوهنّ» (٧٦)، {أولا مستمُ النّساء } (٧٧) و مانند آن.
مؤيد اين معنا رواياتى است به اين مضمون كه «عورت مؤمن بر مؤمن حرام است». مراد از «عورت» در اين روايات معناى خاص آن نيست، بلكه عيوب و نقاط ضعف و اسرارى است كه فاش ساختن آنها حرام است. (٧٨)
اين احتمال چنان كه پيداست، فقط شخص بالغ را از عدم حرمت استثنا نمىكند، بلكه بچّه مميّز مخصوصاً كسى را كه در آستانه بلوغ قرار دارد هم استثنا مىكند و تحقيق اين معنا از مدلول لفظ آيه خارج است.
نكته سوم: سؤالى در اين جا مطرح است و آن اين كه علت ذكر اطفال به طور خاص و جداگانه در آيه شريفه چيست؟ آيا ممكن نبود بر جملههاى پيشين عطف شود، بدين نحو كه {أو التابعين غير أولي الإربة من الرجال و الطفل.. } .و مانند آن.
پاسخ آن است كه ذكر اطفال به طور مستقل و توصيف آنان به وصف خاص، دليل بر اراده معنايى است كه با عطف بر جمله قبل، تأمين نمىشد؛ زيرا:
اوّلاً، عبارت : {التابعينَ غير أولي الإربة من الرجال } ، جمله تقييدى است؛ يعنى تابعين كه جزء مستثنا هستند، به صورت مطلق مراد نيستند، بلكه «تابعين غير أولي الإربة» مراد است، به خلاف طفل كه مقصود آيه، مطلق طفل است.
ثانياً، مرد به حسب طبيعت وجودى و خلقت خود نياز به زن و امور جنسى را
(٧٥) بقره، آيه ١٨٧.
(٧٦) بقره ، آيه٢٢٢.
(٧٧) مائده، آيه ٦.
(٧٨) وسايل الشيعه، ج٢، ص ٣٧، باب ٨ از ابواب آداب الحمام، ح١ ـ ٣ ؛ سنن ابن ماجة، ج٢، ص ٨٥٠، باب ٥ ،ح٢٥٤٦ و ج٢، ص ٩٢٤، باب ٧، ح ٢٧٦٨.