فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٤٢ - همراه با دايرة المعارف فقه اسلامى - ابن السبيل
عادل بودن شرط است يا نه اختلاف است. براى شناخت بيشتر به مدخل زكات مراجعه شود.
٤. اعطاى كفارات و مانند آن به ابن السبيل:
آيا ممكن است هنگامى كه ابن السبيل نتواند زكات بگيرد يا قرض كند، از كفارات و مانند آن كه مخصوص فقرا و مساكين است، به او داد؟ شهيد ثانى مىگويد:
پرداخت كفارات به غير مسكين، از اصناف كسانى كه مستحق زكاتند ـ حتى بدهكار ـ تعدى و سرايت نمىكند... همچنين اگر گرفتن زكات يا قرض كردن براى ابن السبيل ممكن است، نمىتوان به او كفاره داد، در غير اين صورت نيز در جواز گرفتنش اختلاف است؛ زيرا در اين فرض به معناى مسكين است (وجه جواز)، از طرفى نيز مسكين، مطلقاً قسيم و معارض با ابن السبيل است (وجه عدم جواز). از كلام شهيد اوّل در كتاب دروس آشكار مىشود كه ابن السبيل مىتواند در اين فرض از كفارات استفاده كند. (٥٤)
در متون فقهى متأخر نيز همين نظر شهيد ثانى آمده است. (٥٥)
نكته آخر اين كه همان طور كه مىتوان از زكات مال به ابن السبيل داد كرد، از زكات فطره هم مىتوان به او داد. (٥٦)
(٥٤)مسالك الافهام، ج١٠، ص١٠١
(٥٥)التنقيح في شرح العروة (الطهارة) ج٣، ص٤٠٨ و ٤٠٩؛ جواهر الكلام، ج٣٣، ص٢٧١
(٥٦) همان، ج١٥، ص٥٣٨.