يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا ناجَيْتُمُ الرَّسُولَ فَقَدِّمُوا بَيْنَ يَدَيْ نَجْواكُمْ‌ ... أَ أَشْفَقْتُمْ أَنْ تُقَدِّمُوا بَيْنَ يَدَيْ نَجْواكُمْ صَدَقاتٍ فَإِذْ لَمْ تَفْعَلُوا وَ تابَ اللَّهُ عَلَيْكُمْ‌ .... [٣]

مجادله (٥٨) ١٢ و ١٣

٨. انتظار شهادت‌

١٨. على عليه السلام از منتظران شهادت:

مِنَ الْمُؤْمِنِينَ رِجالٌ صَدَقُوا ما عاهَدُوا اللَّهَ عَلَيْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضى‌ نَحْبَهُ وَ مِنْهُمْ مَنْ يَنْتَظِرُ وَ ما بَدَّلُوا تَبْدِيلًا. [٤]

احزاب (٣٣) ٢٣

٩. انفاق‌

١٩. انفاق على عليه السلام در حال ركوع نماز:

إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذِينَ آمَنُوا الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَ يُؤْتُونَ الزَّكاةَ وَ هُمْ راكِعُونَ. [٥]

مائده (٥) ٥٥

٢٠. انفاق على عليه السلام در شب، روز، نهان و آشكار:

الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ بِاللَّيْلِ وَ النَّهارِ سِرًّا وَ عَلانِيَةً فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ. [٦]

بقره (٢) ٢٧٤

نيز--) همين مدخل، فضايل على عليه السلام، اعطاى صدقه‌

١٠. ايثار

٢١. فداكارى على عليه السلام با خوابيدن در بستر پيامبر صلى الله عليه و آله براى محافظت از جان آن حضرت:

وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْرِي نَفْسَهُ ابْتِغاءَ مَرْضاتِ اللَّهِ‌ ....

بقره (٢) ٢٠٧

١١. ايمان‌

٢٢. برترى ايمان على عليه السلام بر آب دادن به حاجيان:

أَ جَعَلْتُمْ سِقايَةَ الْحاجِّ وَ عِمارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ .... [٧]

توبه (٩) ١٩

٢٣. ايمان على عليه السلام به خدا و آخرت، برتر از آباد كردن مسجدالحرام:

أَ جَعَلْتُمْ سِقايَةَ الْحاجِّ وَ عِمارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ .... [٨]

توبه (٩) ١٩

٢٤. على عليه السلام مظهر ايمان:

إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذِينَ آمَنُوا الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَ يُؤْتُونَ الزَّكاةَ وَ هُمْ راكِعُونَ.

مائده (٥) ٥٥

أَ فَمَنْ كانَ مُؤْمِناً كَمَنْ كانَ فاسِقاً لا يَسْتَوُونَ. [٩]

سجده (٣٢) ١٨

[١] . ممكن است مرجع ضمير «حُبّه»، «طعام» باشد. (الميزان، ج ٢٠، ص ١٢٦)

[٢] . در روايتى، حضرت على عليه السلام فرمود: در قرآن آيه‌اى‌است كه قبل از من هيچ‌كس به آن عمل نكرد و بعد از من نيز احدى به آن عمل نخواهد كرد و آن آيه «نجوا» است. (تفسير نورالثقلين، ج ٥، ص ٢٦٥، ح ٤٤ و ٤٨؛ شواهدالتنزيل، ج ٢، ص ٣١٢-/ ٣٢٢)

[٣] . از حضرت على عليه السلام روايت شده است: خدا به وسيله من [كيفر سنگين‌] اين امّت را سبك كرد، زيرا خداوند صحابه را با آيه نجوا امتحان كرد و آنان از نجوا با رسول خدا صلى الله عليه و آله خوددارى كردند، ولى من به اين آيه عمل كردم و اگر هيچ‌كس به آن عمل نمى‌كرد، عذاب نازل مى‌شد، زيرا همه از عمل به آن امتناع كرده بودند. (بحارالانوار، ج ٣٥، ص ٣٨١-/ ٣٨٢)

[٤] . در روايتى از على عليه السلام نقل شده كه آيه درباره ما نازل شده است و قسم به خدا من منتظر [شهادت‌] هستم. (مجمع‌البيان، ج ٧-/ ٨، ص ٥٤٩)

[٥] . بر اساس روايات متعدّد، مراد از آيه، حضرت على عليه السلام است كه در ركوع نماز، انگشتر خود را انفاق كرد. (مجمع‌البيان، ج ٣-/ ٤، ص ٣٢٤-/ ٣٢٥؛ المناقب، خوارزمى، ص ٢٦٥ و ٢٦٦؛ شواهدالتنزيل، ج ١، ص ٢١٢-/ ٢١٩ و ٢٢٥-/ ٢٣٨؛ البرهان، ج ٢، ص ٣١٨-/ ٣٢٦، ح ٦ و ١٠-/ ١٤ و ١٦ و ٢٠-/ ٢٤)

[٦] . در شأن نزول آيه از ابن‌عبّاس نقل شده كه على عليه السلام چهار درهم داشت. يك درهم آن را روز انفاق كرد، يك درهم آن را شب، يك درهم آن را آشكار و درهم ديگر را در نهان. همين مضمون از امام باقر و صادق عليهما السلام نيز روايت شده است. (مجمع‌البيان، ج ١-/ ٢، ص ٦٦٧؛ المناقب، خوارزمى، ص ٢٨١؛ ينابيع‌المودّه، ج ١، ص ٢٧٥؛ تفسير نورالثقلين، ج ١، ص ٢٩٠، ح ١١٥٣)

[٧] . از امام باقر عليه السلام يا امام صادق عليه السلام روايت شده كه اين آيه درباره امام على عليه السلام نازل شده است. (الكافى، ج ٨، ص ٢٠٤، ح ٢٤٥؛ تفسير نورالثقلين، ج ٢، ص ١٩٣، ح ٧٥-/ ٧٦ و ٧٨؛ ينابيع‌المودّه، ج ١، ص ٢٧٧؛ شواهدالتنزيل، ج ١، ص ٣٢٠-/ ٣٣٠)

[٨] . در روايت شيعه و اهل‌سنّت آمده كه اين آيه درباره على عليه السلام، عبّاس و شيبه نازل شده كه آنان [عبّاس و شيبه‌] به منصب آب‌رسانى به حاجيان و آباد كردن مسجدالحرام افتخار مى‌كردند. (الكافى، ج ٨، ص ٢٠٤، ح ٢٤٥؛ تفسير نورالثقلين، ج ٢، ص ١٩٣، ح ٧٥ و ٧٨؛ ينابيع‌المودّه، ج ١، ص ٢٧٧)

[٩] . در روايات شيعه و اهل‌سنّت نقل شده كه علىّ‌بن‌ابى‌طالب عليه السلام و وليدبن‌عقبه بگو مگو كردند. وليدبن‌عقبه فاسق گفت: سوگند به خدا من از تو در گفتار رساتر و در نيزه‌زنى تيزتر و در هنگام هجوم دشمن پابرجاترم. على عليه السلام فرمود: ساكت باش: اى فاسق! سپس خداوند اين آيه را نازل كرد. (تفسير قمى، ج ٢، ص ١٧٠؛ شواهدالتنزيل، ج ١، ص ٥٧٢-/ ٥٨١؛ الدرالمنثور، ج ٦، ص ٥٥٣؛ تفسير نورالثقلين، ج ٤، ص ٢٣١، ح ٤٣)