مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٣١٤ - مراد آیات قرآن از تبدیل امثال در هنگام حشر
نُبَدِّلَ أَمْثَالَكُمْ وَنُنْشِئَكُمْ فِي مَا لَا تَعْلَمُونَ * وَلَقَدْ عَلِمْتُمُ النَّشْأَةَ الْأُولَى فَلَوْلَا تَذَكَّرُونَ * أَفَرَأَيْتُمْ مَا تَحْرُثُونَ * أَأَنْتُمْ تَزْرَعُونَهُ أَمْ نَحْنُ الزَّارِعُونَ * لَوْ نَشَاءُ لَجَعَلْنَاهُ حُطَامًا فَظَلْتُمْ تَفَكَّهُونَ * إِنَّا لَمُغْرَمُونَ * بَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَ * أَفَرَأَيْتُمُ الْمَاءَ الَّذِي تَشْرَبُونَ * أَأَنْتُمْ أَنْزَلْتُمُوهُ مِنَ الْمُزْنِ أَمْ نَحْنُ الْمُنْزِلُونَ * لَوْ نَشَاءُ جَعَلْنَاهُ أُجَاجًا فَلَوْلَا تَشْكُرُونَ * أَفَرَأَيْتُمُ النَّارَ الَّتِي تُورُونَ * أَأَنْتُمْ أَنْشَأْتُمْ شَجَرَتَهَا أَمْ نَحْنُ الْمُنْشِئُونَ * نَحْنُ جَعَلْنَاهَا تَذْكِرَةً وَمَتَاعًا لِلْمُقْوِينَ * فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ).[١]
[١]. سوره واقعه (٥٦) آیات ٥٦ ـ ٧٤. ترجمه:
«این است کیفیّت پذیرایی از شما از جهت خوردنیها و آشامیدنیها در روز پاداش و کیفر! * ما شما را آفریدیم و از کتم عدم به وجود آوردیم و از نیستی محض لباس هستی در تن نمودیم؛ پس چرا تصدیق نمیکنید؟! * پس شما به من خبر دهید از مَنیها و نطفههایی که در رحمها میریزید! * آیا شما آنها را میآفرینید یا ما آفرینندگان آنها هستیم؟! * ما مردن را در میان شما تقدیر و مقدّر کردیم، و ما چنان نیستیم که در اراده و امر ما کسی بتواند بر ما پیشی گیرد و سبقت کند و بالنّتیجه ما عقب بیفتیم و در آنچه اراده نمودیم فتور و سستی پیدا شود؛ ما آنچه را که تقدیر میکنیم همان خواهد بود. * و ما این مرگ را برای شما معیّن نمودیم تا اینکه امثال شما را تبدیل نماییم، و شما را در عالمی و در خلقتی که نمیدانید وارد کنیم و به ایجاد و کیفیّت آفرینشی که نمیدانید انشاء و ایجاد کنیم. * و تحقیقاً که کیفیّت نشأت یافتن اوّلیۀ خود را شناختید، پس چرا متذکّر نمیگردید؟! * پس شما به من خبر دهید از آن زراعتهایی که میکارید؛ * آیا شما آن زراعتها را رشد میدهید و سرسبز میکنید، یا اینکه ما رشد دهنده و سرسبز کنندگانیم؟! * اگر بخواهیم هرآینه (کشت و زرع شما را) خاشاک خرد و ریزریز شده میگردانیم، آنوقت است که از سرنوشت کار خود تعجّب کرده و از آفتی که به زراعتتان رسیده متأسّف گردیده و ماجرا را برای یکدیگر بازگو نموده * و بگویید: ”بهراستیکه در غرامت و خسارت سنگینی واقع شدیم؛ * بلکه ما محروم شدگانیم (و دیگر چیزی نداریم تا حوائج زندگی خود را فراهم سازیم!)“ * آیا ندیدهاید آبی را که میآشامید؟! * آیا شما آن را از ابرها فرود آوردید یا ما فرود آوردیم؟! * اگر ما میخواستیم، آن آب (شیرین و مطبوع و گوارا) را تلخ میکردیم؛ پس چرا شما سپاس خداوند * * را بجای نمیآورید؟! * آیا متوجّه هستید آتشی را که میافروزید؟! * آیا شما درخت آن را ایجاد کردید و پدید آوردید یا ما ایجاد کردیم؟! * ما آن آتش را خلق کردیم؛ و برای نیازمندان (در رفع سرما و روشنی و طبخ غذا و غیرها) متاعی نیک نمودیم! * پس ای رسول ما، تو خدایت را با تسبیح به اسم پروردگار عظیمت یاد کن!» (محقّق)