پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٧١ - خصوصيات مكتب فقهى اهل بيت عليهم السلام

اهل بيت عليهم السّلام و تعامل آن با زندگى و رابطه مستمرّ آن براى قانون‌گذارى در همه شئون زندگى انسان بود. اين فقه هيچگاه در برابر رويدادهاى جديدى كه مردم به آن مبتلا مى‌شوند حتّى در عصر حاضر كه ما در آن زندگى مى‌كنيم دست و پا بسته نبوده است. در زمانه‌اى كه اكنون بسيارى از رويدادهاى جديد به‌وجود آمده و بسيارى از موضوعات جديد به عرصه وجود پا گذاشته است اين فقه جوابگوى همه مسائل است. هم‌اكنون دانشمندان بزرگ مسلمانان در دانشگاه الازهر به اين مطلب پى برده‌اند كه چقدر به بازبودن باب اجتهاد و تبعيّت از شيعه اماميّه در اين مسأله نيازمند هستند.

رشيد رضا مى‌گويد: ما هيچ منفعتى در ترك اجتهاد نمى‌شناسيم، بلكه ضررهاى آن بسيار زياد است و همه اين ضررها به كنار گذاشتن عقل و قطع كردن راه علم و محروميّت از به‌كارگيرى انديشه در فقه بازگشت مى‌كند.

مسلمانان با بستن باب اجتهاد همه علوم را ناكارآمد كرده كنار گذاشته و به حالتى كه امروز مى‌بينيم درآمده‌اند[١].

٤. بازگشت به حكم عقل: در ميان فقهاى مذاهب اسلامى تنها فقهاى اماميّه هستند كه عقل را يكى از منابع چهارگانه استنباط احكام شرعى مى‌دانند. آنان عقل را با برترين شكل‌هاى تقديس توصيف كرده و آن را رسول باطنى خداوند مى‌دانند. آنان حسب رواياتى كه دارند عقل را از جمله چيزهايى مى‌دانند كه خداوند بواسطه آن‌ها عبادت شده و بهشت به‌واسطه آن به دست مى‌آيد. البتّه روشن است كه رجوع به حكم عقل در زمانى جايز است كه در

[١] . الوحدة الاسلاميّه/ ٩٩.