پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٣١ - ٢ جايگاه ممتاز دانشمندان و فضيلت آنان

«الكمال كل الكمال: التفقه في الدين، و الصبر على النائبة و تقدير المعيشة»؛

برترين كمال كه دربردارنده همه كمال‌هاست، تفقّه در دين (فهم دينى)، صبر بر مصائب و برنامه‌ريزى براى معيشت و زندگى است‌[١].

امام باقر عليه السّلام پرسيدن را كليد دروازه دانش دانسته و ياران خود را به پرسش كردن تشويق مى‌نمودند. آن حضرت در اين رابطه روايتى از جدّ بزرگوار خود حضرت رسول اكرم صلّى اللّه عليه و اله نقل فرموده‌اند كه فرمود:

«العلم خزائن و مفتاحها السؤال، فاسئلوا يرحمكم اللّه، فانه يؤجر فيه أربعة:

السائل، و المعلم، و المستمع، و المجيب لهم»؛

دانش همچون گنجينه‌ها و كليد اين گنجينه‌ها سؤال است. پس اى بندگان خدا- خداوند شما را رحمت كند- سؤال كنيد. كه در اين كار چهار نفر اجر و پاداش مى‌گيرند: سؤال‌كننده، پاسخ‌دهنده، شنونده و آن‌كس كه آنان را اجابت كند[٢].

٢. جايگاه ممتاز دانشمندان و فضيلت آنان‌

امام باقر عليه السّلام در كلمات گهربار خود فضيلت دانشمندان را بيان داشته و آنان را از عابدان برتر دانسته‌اند. چراكه علم حقيقى انسان را به بيدارى كامل و پيدا كردن بصيرت نسبت به حقايق، تصوّرات، رويدادها و موضع‌گيرى‌ها مى‌رساند. پس چنين انسانى هيچگاه كارى را با كارى و موضع‌گيرى‌اى را با موضع‌گيرى‌اى مخلوط نكرده و امر بر او مشتبه نمى‌شود. و در اين هنگام است كه در همه عرصه‌هاى زندگى خود قادر به جدا كردن حقّ از باطل و رسيدن به واقعيّت مى‌باشد. امام باقر عليه السّلام در اين رابطه فرموده‌اند: دانشمندى كه از دانش خود

[١] . كافى ١/ ٣٢.

[٢] . حلية الاولياء ٣/ ١٩٢.