پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢١٧ - ١ اركان اساسى تزكيه در نزد امام باقر عليه السلام

اى جابر، به خدا سوگند از شيعيان ما نيست مگر كسى كه پرهيزگارى پيشه نموده و از خداوند متعال اطاعت نمايد. اى جابر، شيعيان ما هيچگاه جز به تواضع، خشوع، امانت‌دارى، بسيارى ذكر خدا و بسيارى نماز و روزه، نيكويى به پدر و مادر، احساس مسئوليت در برابر همسايگان فقير و تهيدستان، نامداران، يتيمان، همچنين راستگوئى، تلاوت قرآن، و بازداشتن زبان خود از مردم جز در راه خير شناخته نشده‌اند. شيعيان ما آنان‌اند كه در ميان قوم و عشيره خود همواره امين همگان هستند[١].

دوّم: امام باقر عليه السّلام و تزكيه نفوس‌

١. اركان اساسى تزكيه در نزد امام باقر عليه السّلام‌

تزكيه هنگامى در انسان محقّق مى‌شود كه از قلب و فكر او سرچشمه گرفته و با شعور او تعامل داشته باشد. به همراه خوف و خشيت دائم از خداوند متعال و برحذر بودن از اسباب هلاكت در همه عرصه‌هاى زندگى به اضافه خوددارى از شهوات نفسانى و مطامع و لذّات دنيوى. پس انسان ابتدا بايد در ضمير و فكر خود تزكيه را احساس كند و در وجدان او اين مطلب به اثبات برسد، تا اين‌كه جان‌ها آماده گرفتن مبانى تزكيه و پياده كردن آن در عمل و جهان خارج شود. اينجا است كه امام باقر عليه السّلام به لحاظ نظرى مهمترين اركانى كه نفس انسان را در معرض تزكيه قرار مى‌دهد بيان نموده‌اند. اين اركان عبارتند از:

الف- حاكم كردن عقل.

[١] . كافى ٢/ ٧٤.