پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٧٢ - ١ دعوت به امر به معروف و نهى از منكر

مسأله، نصّ [آيه يا روايت‌] خاص يا عامّى وجود نداشته باشد كه در صورت وجود، آن نصّ خاصّ يا عام بر عقل حاكم خواهد بود. عقل همچنين نقش بزرگى در علم اصول نيز دارد كه اجتهاد كاملا وابسته به آن است.

سوّم: اصلاحات سياسى‌

امام باقر عليه السّلام بيشترين استفاده را از شرايط فضاى باز سياسى نسبى كه گاه به وجود مى‌آمد براى ايجاد و توسعه بنيان مردمى قابل اعتماد و تجهيز آنان با انديشه‌هاى سياسى سالم كه با ديدگاه‌هاى اهل بيت عليهم السّلام همخوانى داشته باشد، همچنين بسيج نيروها براى گرفتن مواضع مناسب در زمان‌هاى مناسب مى‌بردند. به همين دليل بود كه در زمان امام باقر عليه السّلام هيچ انقلاب نظامى علوى به‌وجود نيامد. چراكه در آن دوره شرايط كامل براى انقلاب نظامى از نظر تعداد نيروها و هم از نظر امكانات وجود نداشت.

امام باقر عليه السّلام در نهايت احتياط و هوشيارى مفاهيم و انديشه‌هاى سياسى بنيادين را به امّت اسلام عرضه مى‌نمود. آن حضرت گاه نيز در برابر بعضى از حكّام موضع‌هاى سياسى صريحى مى‌گرفتند تا آنان را به راه راست و درست برگردانند.

نقش اسلامى امام باقر عليه السّلام در فعاليّت‌هاى ذيل تجلّى مى‌نمايد:

١. دعوت به امر به معروف و نهى از منكر

امر به معروف و نهى از منكر فرد و جامعه را از انواع انحرافات فكرى، عاطفى و رفتارى آزاد مى‌كند. اين دو واجب الهى مفاهيم و ارزش‌هاى اسلامى ثابت را تبديل به فعاليّت‌هاى رفتارى واضح و آشكارى مى‌نمايد كه‌