پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٠٠ - در كنار مؤمنان آگاه

مايه رنجيدن خاطر من مى‌شود با من روبرو مى‌شوى. گويا خود را از گزند و خشم من ايمن مى‌بينى؟ به خدا سوگند، اگر ولايت‌عهدى را نپذيرى تو را به پذيرفتن آن مجبور خواهم كرد و باز اگر از قبول آن امتناع كنى سر از تنت برخواهم گرفت امام رضا عليه السّلام فرمود:

خداى- عز و جل- مرا از اين‌كه خويش را در دام هلاكت دراندازم نهى فرموده است. حال كه چنين است آنچه لازم مى‌دانى انجام ده، اما به اين شرط مى‌پذيرم كه كسى را به كار نگمارم، ديگرى را عزل نكنم، رسم و سنتى را تغيير ندهم و از دور مشورت دهنده باشم.

مأمون شروط امام عليه السّلام را پذيرفت و عليرغم مخالفت امام عليه السّلام او را به ولايت‌عهدى خويش برگزيد».[١]

در كنار مؤمنان آگاه‌

مأمون همواره از امام رضا عليه السّلام بيم داشت و وجود او را خطرى جدى براى خود مى‌دانست و از اين‌رو در پى فرصتى بود تا امام عليه السّلام را از ميان بردارد. دو سال [و چند ماه‌] پس از بيعت با امام رضا عليه السّلام به عنوان ولى‌عهد كه در اول ماه مبارك رمضان سال ٢٠١ ق.[٢] صورت گرفت، مأمون فرصتى يافت تا هدف شوم خود را عملى كند و جيره‌خواران خود را واداشت تا آن حضرت را مسموم كنند. سرانجام حضرت رضا عليه السّلام در ماه صفر سال ٢٠٣ ق. و در ٥٥ سالگى به زهر كين مأمون در خراسان به شهادت رسيد.[٣]

در اين‌جا از زبان ياران مؤمن امام رضا عليه السّلام مطالبى مى‌خوانيم كه انگيزه‌

[١] . همان‌جا.

[٢] . همان‌جا.

[٣] . همان/ ٦٦.