پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٩٣ - ٥ گفتوگو با ارباب مذاهب اسلامى
٥. گفتوگو با ارباب مذاهب اسلامى
وقتى امام رضا عليه السّلام به مجلس مأمون رفت. در اين مجلس جمعى از عالمان عراق و خراسان حضور داشتند. مأمون به آنان گفت: «مرا از معناى آيه «ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتابَ الَّذِينَ اصْطَفَيْنا مِنْ عِبادِنا[١]؛ سپس اين كتاب را به آن بندگان خود كه [آنان را] برگزيده بوديم، به ميراث داديم» آگاه كنيد.
عالمان حاضر گفتند: خداوند همه امت را اراده كرده است.
مأمون رو به امام عليه السّلام كرد و گفت: اى ابو الحسن، تو چه مىگويى؟
امام عليه السّلام فرمود: [در باب اين آيه و معناى آن] همانند آنان سخن نمىگويم، بلكه مىگويم: مراد خداى- تبارك و تعالى- [از برگزيدگان،] عترت پاك پيامبر صلّى اللّه عليه و اله هستند. مأمون پرسيد: چگونه [و بر چه مبنايى] عترت را جدايى از امت اراده فرموده است؟
امام عليه السّلام فرمود: اگر مراد خداوند از «بندگان برگزيده» تمام امت بود بىترديد همگى در بهشت جاى داشتند، اما حضرتش [در ادامه آيه پيشين] فرموده است: «فَمِنْهُمْ ظالِمٌ لِنَفْسِهِ وَ مِنْهُمْ مُقْتَصِدٌ وَ مِنْهُمْ سابِقٌ بِالْخَيْراتِ بِإِذْنِ اللَّهِ ذلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيرُ[٢]؛ پس برخى از آنان بر خود ستمكارند و برخى از ايشان ميانهرو، و برخى از آنان در كارهاى نيك به فرمان خدا پيشگام هستند».
آنگاه و در آيه بعدى ايشان را در بهشت [و در شمار بهشتيان] قرار داده، مىفرمايد: «جَنَّاتُ عَدْنٍ يَدْخُلُونَها[٣]؛ [در] بهشتهاى هميشگى [كه] به آنها در خواهند آمد». بنابراين ارث ياد شده در قرآن، تنها به «عترت» مىرسد و نه ديگران.
[١] . فاطر/ ٣٢.
[٢] . فاطر/ ٣٢.
[٣] . فاطر/ ٣٣.