پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٥٦ - نقش سياسى امام رضا عليه السلام در روزگار هارون و امين
او شهيد شدند نايل شوى، هرگاه او (حسين) را به ياد آوردى، بگو: اى كاش با شما مىبودم تا به رستگارى سترگ دست مىيافتم.[١]
امام رضا عليه السّلام مردم را به زيارت حضرت امام حسين عليه السّلام تشويق مىكرد تا آنان از موضعگيرى دليرانه حضرت بهره معنوى گرفته، با حضرتش پيمان ببندند كه هماره انحراف، ستم و سركشى را نفى كرده با آن در ستيز باشند.
امام عليه السّلام درباره زيارت امام حسين عليه السّلام فرموده است: «زيارة قبر الحسين- صلوات اللّه عليه- تعدل عمرة مبرورة متقبلة»؛[٢] زيارت قبر امام حسين- كه درود خداوند بر او باد- همسنگ عمرهاى پذيرفته شده است.
فراخوان براى برگزارى عزادارى سيد الشهداء و نيز زيارت قبر آن حضرت، به منزله معارضه و مبارزه مسالمتآميز بود و از ديگرسو وسيلهاى بود تا در اسرع وقت ياران و دوستداران اهلبيت عليهم السّلام را بدون اينكه از سوى حاكميت مورد تعقيب و تهديد قرار گيرند، گرد آورد، چرا كه آنان براى زيارت امام حسين عليه السّلام يا برگزارى سوگوارى آن حضرت تجمع مىكردند و به ظاهر هدفى جز زيارت و سوگوارى نداشتند. سرانجام همين گردهمايىها به بار نشست و تمام آنهايى كه بعدها عليه مأمون شوريدند، از كنار قبر امام حسين عليه السّلام قيام خود را اعلان كردند.[٣]
بدين ترتيب امام رضا عليه السّلام توانست بدون هيچ محدوديتى سياسى يا تعقيب و بازخواست از سوى حاكميت، دامنه پايگاه دوستى اهلبيت عليهم السّلام را گسترش دهد و عناصرى چون: وزيران، سرداران سپاه و فقيهان را كه به
[١] . بحار الانوار ٤٤/ ٢٩٩.
[٢] . بحار الانوار ٩٨/ ٢٩؛ مبسوط ٢/ ١٠١( به نقل از: ابن قولويه، كامل الزيارات/ ١٥٤ و صدوق، ثواب الاعمال/ ١١١- ١١٥).
[٣] . بحار الانوار ١٠/ ٣٥١.