پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٣٤ - شهادت امام رضا عليه السلام

كيست؟

امام عليه السّلام فرمود: آن، قبر من است. ديرى نخواهد پاييد كه طوس محل رفت‌وآمد شيعيان و زايران من خواهد شد.[١]

پيش‌تر گفتيم كه حضرتش خبر داده بود كه ولايت‌عهدى را به پايان نخواهد رساند و سرانجام همان‌گونه كه امام عليه السّلام خبر مى‌داد پيش از مأمون [و آن گونه كه روشن خواهد شد به دست مأمون‌] مسموم شد و از دنيا رفت.

شهادت امام رضا عليه السّلام‌

راويانى كه به علت وفات امام رضا عليه السّلام پرداخته و در اين زمينه نقل روايت كرده‌اند، راه اختلاف درپيش گرفته‌اند. برخى از اين روايات مرگ امام عليه السّلام را طبيعى خوانده و برخى ديگر وفات حضرتش را به وسيله زهر مى‌دانند كه نظريه دوم، نظر غالب راويان و مورخان است. در اين‌جا به اختصار، رواياتى را نقل مى‌كنيم كه به شهادت امام عليه السّلام با زهر تصريح دارند:

١. «صلاح الدين صفدى» مى‌گويد: «فرجام كار او (امام رضا عليه السّلام) با مأمون اين بود كه مأمون با انار زهرآلوده او را مسموم كرد ... تا بدين ترتيب از بنى عباس دلجويى كرده باشد».[٢]

٢. «يعقوبى» در اين‌باره گفته است: «گفته مى‌شود: «على بن هشام» انارى زهرآلوده به او خوراند».[٣]

٣. «ابن حبّان» در كتاب خود آورده است: «على بن موسى الرضا [ع‌] در طوس و در اثر نوشيدنى‌اى كه مأمون به او خوراند در دم جان سپرد».[٤]

[١] . عيون اخبار الرضا ٢/ ٢٦٣- ٢٦٤.

[٢] . الوافي بالوفيات ٢٢/ ٢٥١.

[٣] . تاريخ طبرى ٥/ ١٤٨، رويدادهاى سال ٢٠٣.

[٤] . الثقات ٨/ ٤٥٧.