پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٤٢ - مبحث يكم دانشگاه امام رضا عليه السلام

و داراى فرهنگ انقلابى منحصربه‌فرد تأسيس كرد كه بخشى از تراث زنده و پاياى امام رضا عليه السّلام بود و بعدى ويژه از تراث پربار آن حضرت به شمار مى‌رفت. احتجاجات طولانى و با موضوع‌هاى گوناگون امام عليه السّلام با ارباب مذاهب و اديان، از ديگر وجوه تمايز زندگى علمى و بخش ديگرى از تراث پربار امام رضا عليه السّلام بود.

روايات، نامه‌ها و كتاب‌هايى كه در عرصه‌هاى گوناگون شناخت و علوم اسلامى از امام رضا عليه السّلام روايت و تدوين شده، سومين بخش تراث جاويدان حضرت است كه براى امت اسلامى و جامعه بشرى برجاى مانده است. سه بخش پيش گفته شده را در قالب سه مبحث، مورد بحث و بررسى قرار مى‌دهيم.

مبحث يكم: دانشگاه امام رضا عليه السّلام‌

آن‌گونه كه در منابع موجود آمده، شمار راويانى كه در دانشگاه امام رضا عليه السّلام به كسب دانش پرداخته و از محضر او فارغ التحصيل شده‌اند به ٣١٣- ٣٦٧ تن مى‌رسد، به اين ترتيب كه صاحب «مسند الامام الرضا» اين راويان را بر اساس حضورشان در اسناد روايات جمع‌آورى كرده، در «مسند» ٣١٣ تن خوانده است. «شيخ طوسى» راويانى كه از اصحاب امام رضا عليه السّلام بوده‌اند ٣١٥ تن دانسته، اما «باقر شريف قرشى» شمار اين راويان را ٣٦٧ تن گفته است.[١]

نگاهى گذرا به «مسند امام رضا عليه السّلام» تصويرى اجمالى از گرايش‌هاى دانشگاه امام رضا عليه السّلام و ويژگى‌هاى روزگار او در عرصه پرورش علمى و اخلاقى سازگار و همسو با شرايطى كه امام عليه السّلام در آن مى‌زيست و نيز زمينه سازى براى آينده نزديك و بلندمدت كه امامان معصوم عليه السّلام آن را تدارك ديده‌

[١] . نك: مسند الامام الرضا و حياة الامام على بن موسى الرضا عليه السّلام( مطالعه و بررسى).