پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٦٨ - امام كاظم عليه السلام زمينهساز امامت حضرت رضا عليه السلام

يعنى او متولى منصب امامت نشده بود و به صورت مستقل از امام مأمور؛ يعنى امام كاظم عليه السّلام موضع‌گيرى نمى‌كرد، بلكه در عمل، از امام كاظم كه منصب بالفعل امامت را در دست داشت پيروى مى‌كرد. اين مطلب نيز بايد روشن شود كه سكوت امام رضا عليه السّلام يا هر امام جانشين در زمان حضور امام مأمور، بدان معنا نيست كه از اقدام‌هاى اصلاحى و دگرگون‌ساز در ميان امت بازايستد. امام رضا عليه السّلام در چارچوب وظايف تعيين‌شده در ميان امت فعاليت داشته، به نشر مفاهيم و ارزش‌هاى اسلامى مى‌پرداخت، سؤال‌هاى اعتقادى و فقهى را پاسخ مى‌گفت و در حالى‌كه تنها بيست و اندى سال از عمر بابركتش مى‌گذشت، در مسجد رسول خدا مى‌نشست و فتوا مى‌داد.[١]

«ذهبى» درباره امام رضا عليه السّلام مى‌گويد: او (امام رضا عليه السّلام) در حالى‌كه جوان بود در ايام «مالك» فتوا مى‌داد.[٢]

او همچنين در دوران امامت پدر گرامى‌اش امام كاظم عليه السّلام «امر به معروف» و «نهى از منكر» مى‌كرد و از پدر و اجداد بزرگوار خود روايت حديث كرده، به نشر احاديث اهل‌بيت عليهم السّلام و سنت رسول خدا در ميان مردم مى‌پرداخت.

راويانى چون «ابو بكر»، «احمد بن حباب حميرى»، «داوود بن سليمان بن يوسف غازى»، «سليمان بن جعفر» و ديگران از او روايت كرده‌اند.[٣]

امام موسى بن جعفر عليه السّلام در مناسبت‌ها و ديدارها با بيان مطالبى و ايراد تعبيرهايى، ذهن‌ها را متوجه امامت فرزندش امام رضا عليه السّلام كرده، ياران و اصحاب خود را به او ارجاع مى‌داد. در اين‌جا به برخى از گفتارها و رهنمودهاى امام كاظم عليه السّلام درباره امام رضا عليه السّلام اشاره مى‌كنيم:

[١] . تهذيب التهذيب ٧/ ٣٣٩.

[٢] . سير أعلام النبلاء ٩/ ٣٨٨.

[٣] . تهذيب الكمال ٢١/ ١٤٨.