دائرة المعارف بزرگ اسلامی - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ١٤ - آندره، تور

آندره، تور

آنْدْره، تور (١٨٨٥-١٩٤٧ م)، اسلام‌شناس لوتری مذهب، سوئدی، استاد الهیات و اسقف شهر لینكوپینگ در جنوب غربی استكهلم.

زندگی‌نامه

آندره در ونا دیده به جهان گشود و در استكهلم درگذشت. تحصیلات عالی خود را در دانشگاه اوپسالا (شهری در شمال باختری استكهلم) به پایان برد و در ١٩٢٧ م به استادی رشتۀ الهیات دانشگاه استكهلم برگزیده شد و پس از چندی در ١٩٢٩ استاد دانشگاه اوپسالا شد. وی كه خود یك روحانی ‌بلندپایه و آگاه به معارف مسیحیت بود، پژوهشهایی دربارۀ اسلام، زندگی حضرت محمد (ص) و عرفان اسلامی انجام داد و نكات نسبتاً تازه‌ای در این زمینه‌ها بر دانسته‌های پیشین افزود (تقی‌زاده، ٩).

آثـار

آندره حاصل تحقیقات خود را در كتابها و مقالاتی چند منتشر كرده است كه اهم آنها به شرح زیر است:

الف ـ كتابها

١. «گفتارهایی دربارۀ كلیساهای نسطوریان در حیره و یمن و تأثیرات آنها در اسلام»، استكهلم، ١٩٢٦ م (عقیقی‌، ٣ / ٨٩٥)؛ ٢. «زندگی و آیین محمد» كه پژوهشی است دربارۀ زندگی پیامبر اسلام از كودكی تا پایان حیات. این كتاب دارای ٧ فصل است: عربستان در زمان پیامبر، كودكی پیامبر تا بعثت او، پیام دینی پیامبر، آیین و حقیقت وحی محمدی، درگیری با قریش، فرمانروایی در مدینه و شخصیت پیامبر. این اثر در ١٩٣٢ م به آلمانی و در ١٩٣٤ م به‌ایتالیایی ترجمه شد (عقیقی، ٣ / ٨٩٥)، و در ژوئیۀ ١٩٣٣ م، فصل چهارم آن كه توسط پرفسور ارتور جفری به انگلیسی برگردانده شده بود، در مجلۀ «جهان اسلام» به چاپ رسید. در ١٩٣٦ م همۀ كتاب از روی ترجمۀ آلمانی آن به انگلیسی‌ترجمه شد و در نیویورك به چاپ رسید. این ترجمه همراه تجدیدنظرهایی در ١٩٥٥ م و ١٩٦٠ م در آمریكا تجدید چاپ شد. ٣. «صوفیان مسلمان»، كتابی است دربارۀ مشایخ صوفیه كه هلمهارت كانوس كرده ترجمۀ آلمانی آن را در ١٩٦٠ م در اشتوتگارت منتشر كرد. او در مقدمۀ این كتاب اشاره می‌كند كه هلموت ریتر (١٨٩٢-١٩٧١ م)، اسلام‌شناس آلمانی ‌در كتابی كه به نام «دریای جان» درباره افكار عطار نیشابوری و نقد آثار او نوشته، از این كتاب آندره استفاده برده است (ص٥).

ب ـ مقالات

١. «قصص مربوط به بعثت محمد»؛ ٢. «كلمات قصار مشایخ صوفیه»؛ ٣. «زهد و رهبانیت، مسألۀ رابطۀ مسیحیت و اسلامی» (این مقاله در نشریۀ «جهان شرق» كه به‌عنوان بزرگداشت خاورشناس سوئدی، كارل ویلهلم زترستین (١٨٦٦-١٩٥٣ م) منتشر شد، به چاپ رسیده است. ٤. «محمد» (پیرسون، I / ٥٤, ٧٢, ٧٥,٩٩).

مآخذ

تقی‌زاده‌، حسن، «تحقیقات علمای مغرب در باب ممالك شرقی»، مجلۀ دانشكدۀ ادبیات دانشگاه تهران، س ٣، شم‌ ٤، تیر ١٣٣٥ ش؛
عقیقی، المستشرقون؛
نیز:

Andrae, Tor, Islamische Mystiker, translated by H. Kanus-Credé, W. Kohlhammer Verlag, Stuttgardt, ١٩٦٠;
d;
Mohammed, the Man and his Faith, translated (from German) by Theophil Menzel, Harper and Row, New York, ١٩٦٠;
Grand Larousse Encyclopedique;
Pearson, J. D., Index Islamicus, ١٩٠٦-١٩٥٥, London, ١٩٧٩.

مجدالدین کیوانی