دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٤٢٥ - ٦ آميختگى علائم ظهور با برخى مفاهيم ديگر

٢٨. مرگى وحشتناك در عراق.

٢٩. مرگ و مير و قحطى.

٣٠. هجوم ملخ‌ها.

٣١. كمىِ محصول.

٣٢. نزاع دو گروه از عجم و خونريزى فراوان ميان آنان.

٣٣. خارج شدن بندگان از اطاعت صاحبان خود و كشتن آنان.

٣٤. تبديل شدن گروهى از بدعت‌گزاران به بوزينه و خوك.

٣٥. تسلّط بندگان بر شهرهاى بزرگ.

٣٦. آشكار شدن صورت و دستى از آسمان.

٣٧. برگشت برخى مردگان به دنيا.

٣٨. باران‌هاى پياپى.

آنچه را كه شيخ مفيد بيان كرده، نمى‌توان قطعى دانست و با وجود مقام و عظمتى كه اين عالم بزرگ شيعه دارد، به نظر مى‌رسد دورانى كه اين مطالب و اخبار در آن بيان مى‌شده و شهرت داشته، در نقل آنها حتّى براى اين عالم كم‌نظير اماميه، تأثيرگذار بوده است. ايشان گفته است كه اين موارد را از كتب قبل از خود جمع كرده و در نهايت، با نوشتن عبارت «واللَّه أعلم»، ترديد خود را نسبت به برخى از علائم، بيان كرده است.[١]

٦. آميختگىِ علائم ظهور با برخى مفاهيم ديگر

برخى عنوان‌ها و مفاهيم ديگر به جهت شباهت‌ها و اشتراك‌هايى در كنار علائم ظهور، پُركاربرد هستند. از اين رو بايد آنها هم مفهوم‌يابى و شناسايى شوند و به اين ترتيب، حسابشان از علائم ظهور، مجزّا شود. اين مفاهيم پُركاربرد، عبارت اند از:

[١]. الإرشاد: ج ٢ ص ٣٦٨- ٣٧٠.