آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٦
شمارش نعمتها و موضوعات قابل مطالعه
اَنـّا صَبَبْنَا الْماءَ صَبّآ. ثُمَّ شَقَقْنَا الاَْرْضَ شَقّآ. بعد از این که در آیات قبل به خلقت انسان و خطّ سیر او تا موقع حشر و نشر اشاره شد و بعد (بنا بر ظاهر آیه) فرمود: پس انسان لازم است در طعامها و آنچه که در طبیعت مایه تغذیه اوست فکر کند[١] ، حال میفرماید: اَنـّا صَبَبْنَا الْماءَ صَبّآ. آیا دقت نمیکنند که ما چگونه آب را به نوع خاصی (یعنی قطره قطره) میریزیم (ریختیم)؟! و بعد زمین را طوری خلق کردهایم که شکافته میشود و آبها را در خودش جذب میکند؟! (اگر تمام زمین مثل یک کوهستان سخت بود، هرچه باران میبارید در خودش جذب نمیکرد.)
در اینجا بعضی از مفسرینِ به اصطلاح جدید، آیه را به معنی دیگری حمل کردهاند که فیحدّ ذاته معنی بعیدی نیست. میگویند: در اینجا جریان دائمی آمدن بارانها و رویش گیاهان مقصود نیست؛ به این قرینه که فرموده : اَنـّا صَبَبْنَا الْماءَ صَبّآ (ما آب را به نوع خاصی ریختیم) و نفرموده : اَنـّا نَصُبُّ الْماءَ (ما آب را میریزیم)، و همچنین در آیه بعد میفرماید: ثُمَّ شَقَقْنَا الاَْرْضَ شَقّآ (سپس زمین را به نوع خاصی شکافتیم). میگویند: با توجه به نظریاتی (یا فرضیاتی) که امروزه برای علمای معرفة الارضی بر اساس اصول زمینشناسی حاصل شده است، این آیه اشاره دارد به بعضی از دورههایی که بر کره زمین گذشته است، به این بیان که بعد از دورههای ابتدایی که زمین به صورت یک کره آتشین بوده و تدریجا سطح آن سرد شده و گازهایی که در اطرافش بوده به صورت بخارهایی درآمده، دورههایی بر زمین گذشته است که از آن بخارها به
[١] . به عبارت ديگر به غذا شناسی بپردازد. كسانی كه در اين جهت تخصصی دارند میدانند كه در زمينه غذاشناسی كتابهای بسياری تأليف شده؛ مثلا راجع به خواص ميوهها و سبزيها و يا راجع به انواع گوشتها و خواصیكه در آنها هست.