آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٣٦
سورهای است که با کلمه «وَیل» شروع میشود و سوره دیگری که با این کلمه شروع میشود سوره وَیلٌ لِکلِّ هُمَزَةٍ لُمَزَةٍ است. این دو سوره از باب اینکه با کلمه «وَیل» (وای به حال) شروع میشود، شدیدا منادی عذاب است[١] و هر دو سوره هم در مورد مردمی است که فریب پول و ثروت را خوردهاند و فریفته مال دنیا هستند. در سوره وَیلٌ لِکلِّ هُمَزَةٍ لُمَزَةٍ یک نوع خلق و خوی مردم پولدار (یعنی یک نوع غرور و تحقیر کردن و آزار رساندن به دیگران فقط به این دلیل که «من پول دارم») ]مطرح است، [ولی در این سوره یک نوع عمل ظالمانهای که بعضی از کاسبکارها انجام میدهند و نام آن «تطفیف»[٢] است ]مطرح است.[
توضیح معنای «تطفیف»
در گذشته معاملات، جنسی بوده[٣] به این صورت که وقتی شخصی میرفت پیش دکاندار، جنس میبرد و جنس میگرفت. (مثلا یک مقدار گندم یا جو میبرد و در مقابلش یک مقدار قند یا چای یا برنج میگرفت.) آنوقت این مغازهدار دو کار میکرد: یکی این که جنس او را وزن یا کیل میکرد و تحویل میگرفت و دیگر این که جنس خودش را به او تحویل میداد. قرآن گروهی را که وقتی جنسی را به نفع خودشان کیل یا وزن میکنند تمام و کمال میگیرند ولی وقتی جنس خودشان را به
[١] . گاهی تعبير «ويل» در وسط آيات میآيد، ولی گاهی اصلا سورهای با چنين تعبيری شروع میشود. شروعشدن سورهای با چنين تعبيری، علامت نهايت اهميت مطلب است.
[٢] . تطفيف يعنی كم فروشی به معنای تمامگيری و كم دِهی. اين معنی از خود آيات معلوم میشود.
[٣] . هنوز هم در دهات كم و بيش معاملات، جنسی است و تا چند سال پيش اين مطلب خيلی واضح بود.