مکرر گفته‌ایم که یک جهت مشترکی که در همه سوگندها هست، تأکید روی مطلب است؛ یعنی وقتی که مطلبی می‌خواهد تأکید کامل بشود، با قسم توأم می‌شود. ملاحظه دیگری که در بعضی قسمها هست این است که به چیزی قسم می‌خورند برای اینکه بفهمانند آن چیز مورد احترام قسم خورنده است. مطلب سوم در مورد قسم، تناسب خاصی است که میان قَسَم و مُقْسَمٌ علیه وجود دارد؛ یعنی گاهی ـ بلکه همیشه ـ میان نوع قسمی که انتخاب می‌شود با آن چیزی که قسم به خاطر آن ایراد شده است، تناسب خاصی وجود دارد[١] .

می‌فرماید: سوگند به آسمان و آینده در شب (یعنی ظاهر شونده در شب در آسمان). «طارق» که از ماده «طَرَقَ» است، اصلِ لغتش به معنی «کوبیدن در» است[٢] . سابقا که زنگهای برقی نبود، روی درِ خانه‌ها چیزی بود که به آن کوبه می‌گفتند[٣] و برای اینکه کسانی که در خانه هستند بفهمند کسی پشت در است این کوبه را به صدا درمی‌آوردند. از آنجا که در قدیم معمولا روزها درِ منزلها باز بود و شبها آن را می‌بستند[٤] ، «طارق» به کسی می‌گفتند که شب وارد بر منزلی شود و درِ آن را بکوبد. پس وقتی می‌گفتند «طارق»، مقصودشان آینده و وارد شونده و کوبنده در[٥] در شب بود.

[١] . تناسب قسم و مُقْسَمٌ عليه در آيات مورد بحث را عرض خواهم كرد.

[٢] . يعنی كوبيدن در به منظور اينكه صدايی بكند و كسانی كه در داخل منزل هستند متوجه بشوند كه كسی پشتدر است و در را باز كنند.

[٣] . هنوز هم روی درِ خيلی از منزلها كوبه وجود دارد.

[٤] . الان هم در دهات و قصبات همين گونه است.

[٥] . كوبنده به معنی وارد شونده.