اَلَّذِينَ هُمْ فِي خَوْضٍ يَلْعَبُونَ ؛آنان كه ايشان در باطل خوض كنند و در او شوند [١].يقال:خاض فى الامر يخوض خوضا،اذا دخل فيه.و اصل او خاض فى الماء باشد،چون در آب شود.و تقدير آن‌كه:فى خوض فى الباطل.«يلعبون».

در جاى حال است،اى،لاعبين ساهين [٢]غافلين.

يَوْمَ يُدَعُّونَ إِلىٰ نٰارِ جَهَنَّمَ دَعًّا ، [٣]يدفعون اليها دفعا و الدّع؛الدفع.يعنى آن‌كه [٤]ايشان را دفع كنند و به آتش دوزخ دهند [٥].در خبر است كه خازنان دوزخ دستهاى اهل دوزخ بر گردن بندند و به موسى پيشانى ايشان پايهاى ايشان ببندند [٦]و در دوزخ اندازند.

هٰذِهِ النّٰارُ الَّتِي كُنْتُمْ بِهٰا تُكَذِّبُونَ ،اين جا قول مضمر است،و يقال لهم:

هذه النّار التى،گويند ايشان را:اين دوزخ است كه شما آن را [٧]تكذيب كردى و به دروغ داشتى؛ابو رجاء العطاردىّ خواند:يوم يدعون بتخفيف،من الدعاء؛آن روز كه ايشان را دعوت كنند و با دوزخ خوانند.

أَ فَسِحْرٌ هٰذٰا ،[٥٦-پ]خازنان دوزخ گويند اين [٨]كافران را:سحر و جادوى است اين؟به لفظ استفهام بر سبيل تقرير،تا ايشان بگويند:نه [٩]،در دنيا هر معجز كه به شما نمودند،گفتى [١٠]سحر است،اكنون اين دوزخ كه مى‌بينى سحر است يا حقيقت؟ أَمْ أَنْتُمْ لاٰ تُبْصِرُونَ ؛يا شما نمى‌بينى چنان كه در دنيا گفتى چشم ما مسحور بكرده‌اند و ببسوده [١١].

[١] .كا:دور شوند.

[٢] .آد+لاهين؛كا،گا:لاهين ساهين.

[٣] .آد،گا+اى.

[٤] .آد،كا،گا:آن روز كه.

[٥] .آد،كا،گا+در او اندازند.

[٦] .اساس،آج،آد:ببندند.

[٧] .كا:او را.

[٨] .آد،گا:آن.

[٩] .آد،گا:نى.

[١٠] .آد،گا:مى‌گفتيد.

[١١] .كذا:در اساس و آج؛كا:بيفسوده؛آد و گا:ندارد.