ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٧٨ - اگر خود انسانها به معلمان و مربيان و مديران برازندهء جامعهء خود را يارى نكنند تلاش آنان بجايى نخواهد رسيد

اشخاص عالىتر و ثمربخشتر خواهد بود . مى توان گفت : اين قسم از مردم بجهت حالت بىطرفى كه دارند ، داراى يك نوع آمادگى قبلى براى تاثير آن توجيهات را دارا مى باشند ، و اينان با آن حالت آمادگى در حقيقت معلمان و مربيان را در فعاليتهاى توجهى مزبور ( تعليم و تربيت و مديريت ) يارى مى كنند . و اگر همهء افراد و گروه‌هاى جامعهء بشرى از اين قسم باشند ، حركتهاى آرمانى در جوامع آسانتر و ثمربخشتر خواهد بود .
قسم دوم - كسانى هستند كه در برابر تعليم و تربيت و مديريت نه تنها حالت آمادگى دارند ، بلكه از حالت پذيرش نيز برخوردارند . علل و انگيزه‌هاى اين حالت هر چه باشد ، در پيشرفت آرمانهاى اصلاح بشرى در هر دو قلمرو فردى و اجتماعى بسيار مؤثر است ، بهمين جهت است كه براى گردانندگان جامعه ضرورى است با هر دو وسيله ممكن و با هر شكلى كه شايسته و مناسب است ، مردم را از حالت جويندگى و پذيرش برخوردار بسازند و اين راه مهمترين موانع را از سر راه معلمان و مربيان و مديران آرمانى مرتفع بسازد . اين قسم از مردم چه آگاه باشند و چه نباشند بهترين ياران معلمان و مربيان و مديران در سازندگى خويشتن هستند كه امير المؤمنين عليه السلام آرزو مى كند كه كاش مردم آن دوران او را در اصطلاحات فردى و اجتماعى كمك نمايند . كسانى كه اسباب عقب ماندگى قافلهء بشريت از حركتهاى تكاملى بوده و موجب سختترين ناگواريها و شكنجه‌ها براى معلمان و مربيان و مديران واقعى جوامع بشرى مى باشند ، قسم سوم هستند كه در برابر هر گونه فعاليتهاى اصلاحى مصلحان اعم از ماوراى طبيعى ( پيامبران و نمايندگان آنان ) و مصلحان بشرى مقاومت مى كنند و نه تنها حركتى نمى كنند ، بلكه جلو حركت كنندگان و عوامل تحريك را هم به شدت مى گيرند . اينان نه تنها كمترين اعتنائى ، به تعليم و تربيت و مديريت پيشتازان حقيقى كاروان انسانيت نمى كنند ، بلكه از سقوط عقلى و وجدانى خود نيز احساس ناراحتى نمى نمايند باصطلاح مرحوم آية اللَّه آقاى