آداب معاشرت - مقدس نيا، محمد - الصفحة ٢٠٦
عَلى مَسيرَةِ سَنَةٍ فَإِنَّ ذلِكَ مِنَ الّدينِ»[١]
به آنان كه حاضرند و آنان كه غايبند و آنان كه از صلبهاى مردان و رحمهاى زنان تا روز قيامت به دنيا مىآيند، سفارش مىكنم كه صله رحم نمايند، گرچه مستلزم پيمودن يك سال راه باشد، زيرا صله رحم (يكى) از (مسائل مهم) دين است.
امير مؤمنان على ٧ نيز به فرزندش چنين سفارش مىكند:
«أَكْرِمْ عَشيرَتَكَ، فَإِنَّهُمْ جَناحُكَ الَّذى بِهِ تَطيرُ، وَ أَصْلُكَ الَّذى إِلَيْهِ تَصيرُ، وَ يَدُكَ الَّتى بِها تَصُولُ»[٢]
خويشانت را گرامى بدار، زيرا آنان بال و پَرِ تو هستند كه با آنان پرواز مىكنى و اصل و ريشه تو مىباشند كه به ايشان باز مىگردى (از آنان كمك گرفته و به آنها سرفرازى) و دست (ياور) تو هستند كه با آنها (به دشمن) حمله مىكنى (و پيروز مىشوى).
اين همه تأكيد و سفارش نسبت به صله رحم در قرآن و احاديث، بيانگر ضرورت و نقش حياتى آن است. در منابع فقهى ما نيز چنين آمده است: «صله رحم مطلقاً واجب است هر چند كه خويشاوندان انسان مرتد يا كافر باشند.»[٣] به عبارت ديگر كفر و فسق سبب سقوط حق خويشاوندى نمىشود، بلكه صله رحم در اين گونه موارد نيز امرى پسنديده است و چه بسا موجب هدايت و نجات بستگان از گمراهى شود.
راوى مىگويد: به امام صادق ٧ عرض كردم: «كسانى با من خويشاوندى
[١] - بحارالانوار، ج ٧١، ص ١٠٥، بيروت.
[٢] - نهج البلاغه، نامه ٣١، ص ٩٣٩.
[٣] - استفتاآت، ج ١، ص ٤٨٧، انتشارات جامعه مدرسين حوزه علميه قم.