عهد الهى معناى وسيعى دارد، هم شامل عهدهاى فطرى و پيمان‌هايى كه خداوند به مقتضاى فطرت از انسان‌ها گرفته، مى‌شود (همانند فطرت توحيد، حق‌دوستى و عدالت‌خواهى) و هم شامل پيمان‌هاى عقلى، يعنى آنچه انسان با نيروى تفكّر، انديشه و عقل از حقايق هستى و مبدأ و معاد درك مى‌كند و هم پيمان‌هاى شرعى يعنى تعهّداتى كه پيامبر از مؤمنان در رابطه با اطاعت از دستورات خداوند و ترك معصيت گرفته است:

روشن است كه وفا به پيمان‌هايى كه انسان‌ها با يكديگر مى‌بندند نيز به يك معنا وفا به عهد الهى است. زيرا خداوند فرمان داده كه اين پيمان‌ها محترم شمرده شوند، بلكه هم جزو پيمان‌هاى شرعى است و هم جزو پيمان‌هاى عقلى.

خداوند حكيم در آيه ديگرى طىّ يك دستور كلّى، وفادارى به هر پيمانى را از مؤمنان مى‌خواهد:

«يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَوْفُوا بِالْعُقُودِ»[١]

اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد، به پيمان‌ها وفا كنيد.

«الْعُقُود» به اصطلاح ادبى «جمع محلىَّ به أل» بوده و افاده عموم مى‌كند.

يعنى شامل همه پيمان‌ها اعمّ از الهى، انسانى، سياسى، اقتصادى، نظامى، اجتماعى و ... مى‌شود و مفهوم بسيار وسيعى دارد كه ناظر به تمام جنبه‌هاى اعتقادى و عملى زندگى انسان است.

رسول اكرم ٦ نيز وفا به عهد را از شرايط اساسى ايمان مى‌داند و تخطّى از آن را در حكم بى‌دينى و بى‌ايمانى شمرده، مى‌فرمايد:

[١] - مائده( ٥)، آيه ١.