پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٩٠ - نخست موضعگيرى امام عليه السلام در برابر على بن يقطين

در اين‌جا و با توجه به اقرار ياران برجسته و عالم امام كاظم عليه السّلام مبنى بر پذيرش منصب در حكومت جور، به گستردگى كارآزمودگى و برنامه‌ريزى حضرت كاظم عليه السّلام در به دست گرفتن و نگاهداشتن منصب‌هاى كليدى و حساس حاكميت جور، براى جماعت صالحان پى مى‌بريم. اين را بدانيم كه ياران امام عليه السّلام از آن‌رو در اين منصب‌ها قرار مى‌گرفتند كه به خط اهل بيت عليهم السّلام و امور مربوط به آن از عامه مؤمنان آگاهتر بودند.

عرصه تربيتى‌

نيازهاى واقعيت موجود براى ساختار جماعت صالحان با گرايش رسيدن به هدف نهايى كه اهل بيت عليه السّلام براى ايجاد جماعت صالحان رقم زده بودند، اساس و مبناى وصايا و رهنمودهاى امام كاظم عليه السّلام به شيعيان را تشكيل مى‌داد.

از همين روست كه مى‌بينيم امام كاظم عليه السّلام كارهاى شيعيان خود را زير نظر مى‌گرفت، خود بر كامل شدن ساختار جماعت صالحان و افراد آن نظارت كرده، آنچه را كه بدان دعوت مى‌فرمود، خود آن را اجرا مى‌كرد تا اقدام‌ها و گام‌هاى او در اين عرصه، الگو و چراغى فرا راه پيروان مكتب و شاگردان دانشگاه او باشد و بدين وسيله راه را از بيراهه بشناسند و راه هدايت را برگزينند. نقل مواردى از برخورد تربيتى امام عليه السّلام با يارانش تا اندازه‌اى هدف امام عليه السّلام را از ايجاد جماعت صالحان و گماردن آنان به كارهاى دولتى آشكار مى‌كند.

نخست: موضع‌گيرى امام عليه السّلام در برابر على بن يقطين‌

هنگامى كه على بن يقطين به ديدار با امام كاظم عليه السّلام مى‌رود، امام عليه السّلام به او