پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٥٥ - مبحث يكم ويژگىهاى روزگار هارون الرشيد
هزينه مىشد، اما خرج خوشگذرانىهاى گوناگون خليفه مىگرديد. هارون الرشيد سخاوتمندانه اين اموال را به خنياگران داده و ثروتى كه مىبايست براى مسلمانان هزينه مىشد، همچون باران، بر آنان فرو مىريخت. «ابو العتاهيه» يكى از كسانى بود كه از دهشهاى هارون بهرهمند شد. او در مدح هارون سروده است:
«پدرم فداى آن كس باد كه دوستىاش؛ در دلم جاى گرفت، و قلبم را ربود.
اى بنى عباس، در ميان شما پادشاهى است؛ كه شاخههاى نيكى از او سر برآورده است.
اين است و جز اين نيست كه تمام وجود هارون خير است؛ و آن روز كه او زاده شد، همه شر از جهان رخت بر بست».[١]
«ابراهيم موصلى» آوازهخوان معروف اين شعر را خواند و هارون به ابو العتاهيه و ابراهيم هريك يكصد هزار درهم و يكصد جامه پاداش داد.[٢]
هارون شيفته كنيزكان و كامجويى از آنان بود و در اين ميدان، حدى نمىشناخت. او با «غادر» كنيز برادرش هادى ماجرايى به اين شرح دارد:
«غادر، زيباترين و خوشنواترين كنيز بود و هادى او را بسيار دوست مىداشت. او با خود انديشيد كه پس از مرگش، برادرش هارون، غادر را به زنى خواهد گرفت. اين بود كه به هارون گفت: از تو مىخواهم تا سوگند ياد كنى كه پس از من غادر را به زنى نگيرى.
[١] .
|
بأبي من كان في قلبي له |
مرة حب قليل فسرق |
|
|
يا بني العباس فيكم ملك |
شعب الإحسان منه تفترق |
|
|
إنما هارون خير كله |
مات كل الشر مذ يوم خلق |
|
[٢] . الاغانى ٤/ ٧٤.