پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٠١ - امام كاظم عليه السلام و پيشگيرى از فروپاشى اخلاقى

كيفر من شتاب كن و به قدر توانم كيفر ما».[١]

نقل شده است كه «حجاج بن شاعر» به «سليمان لؤلؤى» مى‌گفت: «بشر بن حارث را در خواب ديدند. از او پرسيدند: خداوند با تو چه كرد، اى ابو نصر؟

بشر گفت، از گناهان من درگذشت و فرمود: اى بشر، به آن مرتبه كه تو را بلند آوازه كردم مرا بندگى نكردى».[٢]

با تأملى در گفتار به جاى مانده از امام موسى بن جعفر عليه السّلام افزون بر شناخت سيره و سلوك عطرآگين و دور از كژى امام عليه السّلام كه حضرتش را قبله دل عارفان، الگوى پرهيزگاران، خورشيد روشنى‌بخش مؤمنان و ماه پرتوفشان مسلمانان كرده بود، عنايت فوق العاده امام عليه السّلام را در راه چاره‌انديشى براى از بين بردن مفاسد اخلاقى و بركندن بن آن مى‌بينيم. در اين‌جا گزيده‌اى از رهنمودهاى اخلاقى امام موسى بن جعفر عليه السّلام را نقل مى‌كنيم:

١. ان العاقل، الذي لا يشغل الحلال شكره و لا يغلب الحرام صبره؛

خردمند كسى است كه مال حلال او را از سپاس گفتن آن [نعمت‌] باز ندارد و [جلوه‌گرى و فريبندگى‌] حرام بر صبر او در برابر حرام چيره نشود.

٢. من سلط ثلاثا على ثلاث فكأنما أعان هواه على عقله: من أظلم نور فكره بطول أمله، و محا طرائف حكمته بفضول كلامه، و أطفأ نور عبرته بشهوات نفسه فكأنما أعان هواه على هدم عقله، و من هدم عقله أفسد عليه دينه و دنياه؛

هر كس سه چيز را بر سه چيز چيره كند، چنان است كه هواى نفس خويش را بر خرد خود يارى داده است: هر كس با اميد دراز خود نور انديشه خود را تاريك كند، نكته‌هاى حكمت‌آميز خود را با پرگويى از بين ببرد و فروغ [چراغ‌] عبرت خويش را با شهوت‌ها خاموش كند، چنان‌

[١] . همان/ ٨١.

[٢] . همان/ ٨٣.