پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٣٤٧ - از مواعظ و حكم امام كاظم عليه السلام

صدمه نزند و آميخته به اسراف نباشد و بدان وسيله، نفس خود را بر كار دين يارى دهيد كه روايت شده است: كسى كه دنيا را براى [رسيدن به‌] دين و دين را براى [رسيدن به‌] دنيا رها كند از ما نيست.

همچنين امام كاظم عليه السّلام فرمود: تفقّهوا في دين اللّه فإنّ الفقه مفتاح البصيرة، و تمام العبادة، و السبب الى المنازل الرفيعة و الرتب الجليلة في الدين و الدنيا. و فضل الفقيه على العابد كفضل الشمس على الكواكب. و من لم يتفقّه في دينه لم يرض اللّه له عملا؛ [احكام‌] دين را فراگيرد كه فراگيرى دانش كليد بينش، [مايه‌] كمال عبادت و وسيله‌اى براى رسيدن به جايگاه‌هاى والا و مراتب ارجمند در دين و دنيا مى‌باشد. [و بدانيد كه‌] برترى دانشمند بر عابد، همانند برترى خورشيد بر ستارگان است و هركس دانش دين نياموزد، عملش مورد خشنودى خداوند قرار نمى‌گيرد.

همچنين به على بن يقطين فرمود: كفارة عمل السلطان الإحسان إلى الإخوان؛ نيكى به برادران [دينى‌]، كفاره [گناه‌] تن دادن به كار حكومتى است.

نيز فرمود: كلما أحدث الناس من الذنوب ما لم يكونوا يعملون أحدث اللّه لهم من البلاء ما لم يكونوا يعدون؛

هرگاه مردمان گناهانى پديد آورند كه پيش‌تر نبوده و بدان نمى‌پرداختند، خداوند بلاهايى پديد آورد و بر آن‌ها بگمارد كه از انديشه نگذرانده و به شمار نمى‌آوردند.

و نيز فرموده است: اذا كان الإمام عادلا كان له الأجر و عليك الشكر، و إذا كان جائرا كان عليه الوزر و عليك الصبر؛ اگر امام (حاكم) دادگر باشد، براى او پاداش و بر تو شكرگزارى است و اگر ستمگر باشد، بر او وزر و بال كردارش و بر تو صبورى پيشه كردن و بردبارى است.[١]

حضرت كاظم عليه السّلام دو نفر را ديد كه به يكديگر دشنام مى‌دهند. امام عليه السّلام فرمود: «البادي أظلم و وزره و وزر صاحبه عليه ما لم يتعد المظلوم؛ آغازكننده به دشنام،

[١] . تحف العقول/ ٤٠٨- ٤١١.