پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٧٦ - امام جواد عليه السلام و معتصم عباسى

حضرت امام رضا عليه السّلام نيز انجام مى‌داد. همان كسى كه در نهايت به‌وسيله سمّ او را به شهادت رساند و پيداست كه اين حركت‌هاى مأمون در قبول حضرت امام جواد عليه السّلام با هدف دور كردن آن حضرت از ياران نزديكش و همچنين عامّه مردم انجام مى‌شد.

آنجا كه مى‌بينيم آن حضرت را از مدينه به بغداد طلبيد تا اينكه نزديك او و در تحت مراقبت جاسوسان او باشد، و بداند چه‌كسى به نزد آن حضرت رفته و چه‌كسى از نزد او خارج خواهد شد. چراكه مأمون مى‌دانست با اين كار مى‌تواند به‌زودى نقش امام عليه السّلام را در جامعه محدود كرده و آن حضرت را از دايره اثرگذارى در جامعه دور كند، و از طرفى ديگر با اين كار خود براى حكومت ظالمانه خويش كسب مشروعيت نمايد، چراكه وجود حضرت امام جواد عليه السّلام در كنار او نتيجه‌اى جز اين در نزد عامّه مردم نمى‌داد. برخورد مأمون و موضع‌گيرى‌اش در برابر عبّاسيانى كه امام جواد عليه السّلام را جز يك كودك خردسال كه از علم دين چيزى نمى‌داند و حلال را از حرام تشخيص نمى‌دهد نيز دقيقا با همين هدف به انجام مى‌رسيد.

امام جواد عليه السّلام پانزده سال از عمر شريف خود را بدين‌گونه در خلال حكومت مأمون عبّاسى به سر آوردند تا اين‌كه در سال ٢١٨ ه. ق مأمون دار فانى را وداع گفت.

امام جواد عليه السّلام و معتصم عبّاسى‌

معتصم محمّد بن هارون الرّشيد هشتمين خليفه از خلفاى بنى عبّاس بود.

وى در سال ٢١٨ ه. ق بعد از وفات برادرش مأمون به خلافت رسيده، مورد بيعت قرار گرفت. يك سال قبل، يعنى در سال ٢١٧ ه. ق معتصم براى ساختن‌