پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١١٧ - واثق و تفتيش عقايد مردم در رابطه با مسأله خلق قرآن

دوست در سربازان بغا استفاده كرده باشد. چراكه شايد همين يك نفر مى‌توانست حامل تصويرى مثبت و پيامى مخصوص از امام عليه السّلام باشد كه در وقت مناسب به فرمانده لشكر يعنى بغا برسد. بعدها خواهيم ديد كه بغا در برابر امام هادى عليه السّلام موضع‌گيرى‌هايى داشته و آينده او دربردارنده حوادثى در اين رابطه بوده است. مانند موضعى كه درباره يكى از طالبيان اتّخاذ كرد. كسى كه پس از اقدام به كشتن يكى از مأموران معتصم دستور قتل او از جانب معتصم صادر شده بود، امّا بغا از اين دستور تمرّد كرده و آن فرد طالبى را در نزد درندگان نينداخته بود.[١] از همين‌جا است كه مى‌بينيم مسعودى درباره او گفته است: بغا نسبت به طالبيان بسيار مهربان و نيكوكار بود.

واثق و تفتيش عقايد مردم در رابطه با مسأله خلق قرآن‌

واثق مردم بسيارى را در قضيه خلق قرآن تفتيش عقايد كرد. وى به قاضيان خود بخشنامه كرد كه اين كار را در همه شهرها به انجام برسانند و جز كسانى كه معتقد به توحيد هستند شهادت ديگران را نپذيرند منظور از اعتقاد به توحيد اعتقاد به خلق قرآن است. چراكه به نظر آن‌ها كسانى كه قرآن را مانند خداوند متعال قديم ازلى بدانند- آن‌گونه كه اعتقاد اهل سنت است- در حقيقت به دو خدا معتقد شده، مشرك مى‌باشند. به همين سبب دانشمندان بسيارى در حبس افتادند.

در سال ٢٣١ ه. ق نامه‌اى به امير بصره رسيد كه در آن دستور داده شده بود همه ائمّه جماعت و مؤذّنان را درباره خلق قرآن مورد امتحان قرار دهند.

[١] . مروج الذهب ٤/ ٧٦.