پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٤١ - امام هادى عليه السلام در سامرا

حضرت حلقه محاصره را بر آن حضرت تنگ نمايد، اگرچه در ظاهر به گرامى داشتن آن حضرت تظاهر مى‌كرده است. چنان‌كه در روايتى كه از يحيى نقل كرده‌ايم ديده شد. امّا ميزان تنفّر متوكّل از آل ابى طالب به صورت عام و امام هادى عليه السّلام به صورت خاصّ چيزى نبوده كه از امثال يحيى پوشيده باشد.

امام هادى عليه السّلام در سامرا

اگر برخورد متوكّل با امام هادى عليه السّلام را در ابتداى ورود به سامرا و عدم اجازه ديدار آن حضرت با او و دستور منزل دادن آن حضرت را در خان الصّعاليك، با نامه‌اى كه متوكّل در مدينه براى امام هادى نوشته است كنار هم بگذاريم، مى‌توان از لابلاى آن به تصوير واضحى از ديدگاه متوكّل نسبت به امام هادى عليه السّلام دست يافت. متوكّل از هيچ فرصتى براى تحقير كردن و به ذلّت كشيدن امام هادى عليه السّلام روگردان نبود. امّا همواره مى‌كوشيد آنچه را كه در درون نفس او غليان مى‌كرد، پنهان دارد. به همين خاطر بود كه بعد از سكونت دادن آن حضرت در كاروانسراى گدايان دستور داد تا منزلى براى آن حضرت تهيه كردند و امام هادى عليه السّلام به آن خانه منتقل شدند. البتّه مى‌دانيم كه متوكّل خود، امام را از مدينه به سامرا دعوت كرده بود و مى‌دانست كه آن حضرت به آن شهر وارد شده است. پس مى‌بايست قبل از آمدن آن حضرت خانه مناسبى براى سكونت آن حضرت تهيه مى‌كرد.

در هرصورت آنچه را كه از سير حوادث و وقايع آن روزگار آشكار مى‌شود اين است كه متوكّل با تمام قوا مى‌كوشيد تا دوستى امام عليه السّلام را به دست آورد و آن حضرت را در كارهاى زشتى كه انجام مى‌دهد شريك نمايد.

متوكّل عليرغم اين‌كه در بسيارى از موارد مجبور مى‌شد تا به امام هادى عليه السّلام‌