پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٣٧ - ٣ كار در مزرعه

مى‌كرد همواره خالى از اثاثيّه زندگى بود. در وقتى كه آن حضرت در مدينه سكونت داشت سربازان متوكّل به خانه‌اش ريختند و آن خانه را به‌شدّت تفتيش نمودند، امّا نه‌تنها آنچه مى‌خواستند در آن نيافتند بلكه از لوازم زندگى نيز چيزى در آن پيدا نكردند. همچنين هنگامى كه سربازان متوكّل در شهر سامرا بارديگر به خانه آن حضرت هجوم آوردند آن حضرت را در اتاقى دربسته يافتند درحالى‌كه جبّه‌اى مويين بر تن داشته، بر سنگ و ريگ نشسته بود و ميان او و زمين فرشى وجود نداشت‌[١].

٣. كار در مزرعه‌

اين پيشواى بزرگوار كاملا از هرگونه تكبّر و منيّت خالى بوده است. تا آنجا كه گفته‌اند: آن حضرت در زمينى كه داشت با دست خود به كار كشاورزى مى‌پرداخت تا بدين‌وسيله براى خود و خانواده‌اش موجبات امرار معاش را فراهم آورد، علىّ بن ابو حمزه اين‌چنين روايت مى‌كند كه: «ابو الحسن سوّم حضرت امام هادى عليه السّلام را ديدم كه در روى زمين كار مى‌كرد درحالى‌كه از سر تا به قدم از عرق پوشيده شده بود. به خدمت آن حضرت عرضه داشتم:

خداوند مرا قربان شما كند. پس مردان كجا هستند؟ منظور علىّ بن ابى حمزه از مردان، دوستان، شيعيان و ياوران امام هادى عليه السّلام بود.

امام عليه السّلام پاسخ دادند: «يا علي قد عمل بالمسحاة من هو خير منّي و من أبي في أرضه»؛

اى على، بدان‌كه كسانى با بيل در زمين خود به فعّاليت زراعتى پرداخته‌اند كه به مراتب از من و پدرم برتر و بالاتر بوده‌اند.

[١] . اصول كافى ١/ ٤٩٩ و به نقل از آن در ارشاد ٢/ ٣٠٢، ٣٠٣ و هم‌چنين به نقل از كلينى، اعلام الورى/ ٢/ ١١٩، الفصول المهمّه/ ٣٧٧.