پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٤ - بخش دوم تأثيرپذيرى از شخصيت امام جواد عليه السلام
٤. پس از شهادت امام رضا عليه السّلام «ابو العيناء» نزد امام جواد عليه السّلام رفت تا فقدان پدرش را به آن حضرت تسليت گويد. او با اين عبارت كه جايگاه والاى امام جواد عليه السّلام را تبيين مىكند، به امام عليه السّلام تسليت گفت: تو والاتر و برتر از توصيف مايى و ما كمتر از آنيم كه تو را [به صبر ورزيدن در سوگ پدر] موعظه كنيم.
آنچه تو را بسنده باشد در علم خدا [دادهات] وجود دارد و پاداش خدا غم تو را سبك مىگرداند.[١]
٥. از ديگر مورخانى كه درباره امام جواد عليه السّلام نوشته است «علامه سبط ابن الجوزى حنفى» (م ٦٥٤ ق.) است. او امام جواد عليه السّلام را چنين توصيف مىكند: و محمد، امام ابو جعفر ثانى (دوم) در علم، تقوا، زهد و بخشندگى، شيوه پدرش را در پيش گرفته بود. او با القاب «مرتضى» و «قانع» [نيز] خوانده مىشد.[٢]
٦. «كمال الدين، محمد بن طلحه شافعى» (م ٢٦٢ ق.) به نقل از ابن جوزى در توصيف امام جواد عليه السّلام گفته است:
هرچند خردسال بود، اما منزلتى والا و آوازهاى بلند داشت.
نيز همو گفته است: مناقب و فضايل ابو جعفر، محمد جواد چندان فراوان است كه نه ميدان هماوردىها گنجايش آن را داشت و نه اجل، امان داد [تا بر همگان آشكار شود]، بلكه تقدير الهى چنين بود كه در دنيا روزگارى اندك بماند. از اينرو زندگى كوتاهى داشت و اجلش او را درربود، اما در همين عمر كوتاه، خداوند او را از چنان منقبت و منزلتى خاص برخوردار فرمود كه فروغ آن در طليعه بزرگداشت و تجليل مىدرخشد و اخبار آن بر بلنداى مراتب ارجمندى قرار دارد.
[١] . ابن شهر آشوب، المناقب ٤/ ٣٦٢.
[٢] . تذكرة الخواص/ ٣٥٨- ٣٥٩.