پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٤٩ - ١ گفتوگو با دوگانهپرستان
انقلابى اهلبيت عليهم السّلام؛
٢. فراهم شدن زمينه گسترش فرهنگ اهلبيت عليهم السّلام در مجامع اسلامى؛
٣. هدايت به دور از هياهوى مسلمانان به سمت خط انقلابى اهلبيت عليهم السّلام و فراخوانى آنان براى پيوند فكرى و اعتقادى با اهلبيت عليهم السّلام؛
٤. پشتيبانى از دولت اسلامى كه اندوخته و پشتوانه علمى خود را كه در اختيار فرهنگ و تمدن اسلامى بود، به بشريت عرضه كرده بود.
نبايد از نظر دور داشت كه اين دستاوردها و پيروزىهاى بزرگ، مهمترين عاملى بود كه زمينه از ميان برداشتن امام عليه السّلام را فراهم مىكرد. همانطور كه پيشتر گفته شد، برترى امام عليه السّلام آثارى منفى بر خليفه داشت و در نتيجه، وجود او بر روح مأمون كه تسلط بر جهان اسلام را در سر مىپروراند، سنگينى مىكرد.
بههرحال اگر مأمون مىپسنديد يا نمىپسنديد، امام رضا عليه السّلام موضوعهاى: توحيد، نبوت و پيامبران، امامت و امامان، مذاهب اسلامى، خلافت و صحابه و ديگر مسائل مورد اختلاف ميان مسلمانان را عرصه گفتوگوها و احتجاجات خود قرار داد و سرفراز از ميدان بيرون آمد و همگان به فضل و برترى امام عليه السّلام اقرار كردند.
به منظور پى بردن به توانمندى علمى امام رضا عليه السّلام و فعاليتهاى ويژه آن حضرت در اين زمينه، برخى از احتجاجات او را نقل مىكنيم.
١. گفتوگو با دوگانهپرستان
«شيخ صدوق» از «فضل بن شاذان» نقل كرده كه گفت: «در محضر امام رضا عليه السّلام بودم كه دوگانهپرستى به امام عليه السّلام گفت: من مىگويم: آفريدگار جهان دو