پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٣٣ - دوم امام رضا عليه السلام الگويى كامل
پيوسته گشادهرو و خوشمشرب بود ... به سه چيز از مردم كار نداشت: كسى را نكوهش نكرده، از كسى عيبجويى نمىكرد و در پى يافتن و آشكار كردن لغزش و بدى كسى برنمىآيد ... بردبارى و شكيبايى را باهم در خود جمع كرده بود و چيزى او را خشمگين و سراسيمه نمىكرد. او افزون بر حذر و احتياط، چهار خصلت داشت: نيكى را برگزيده بود تا ديگران بدان اقتدا كنند، باطل را وارهانيد تا مردم از آن بازايستند، تمام تلاش او بيان نظرى بود كه امت را به سامان برساند و به كارى مىپرداخت كه خير دنيا و آخرت امت در آن مىبود.[١]
امام رضا عليه السّلام با نقل اين روايت و بيان ويژگىهاى رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله بهطور غيرمستقيم امت را فرامىخواند تا خود به تفكيك ميان دو روش اخلاقى بپردازند؛ روش حاكمان و روش رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله كه بنمايه روش و شيوه اخلاقى اهلبيت عليهم السّلام بود.
بدين ترتيب و پيش از اينكه حاكمان عباسى بتوانند از نشر احاديثى كه درباره اخلاق پيامبر صلّى اللّه عليه و اله رسيده بود، جلوگيرى كنند، امام رضا عليه السّلام با اين روايات و بهطور مسالمتآميز مردم را با حقيقت و ماهيت خلقوخوى حاكمان عباسى آشنا كرد.
دوم: امام رضا عليه السّلام الگويى كامل
از آنجا كه امام عليه السّلام الگويى كامل و شايسته پيروى است، امام رضا عليه السّلام بر اساس ارزشها و معيارهاى ثابت، وظيفه خود را بهعنوان الگو و نمونه عالى ايفا كرده، عاليترين نمونه اخلاق اسلامى را به مسلمانان ارائه نمود. او در
[١] . عيون اخبار الرّضا ١/ ٣١٧- ٣١٩.