روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٢٦٥ - ترجمه
را دشمنى گروهى بر آنكه داد نكنى داد كنى كه او نزديكتر است به پرهيزكارى و بترسيد از خدا كه خدا داناست به آنچه شما مىكنيد.
وعده داد خداى آنان را كه گرويدند و كردند نيكيها كه ايشان را بود آمرزش و مزدى بزرگ.
و آنان [١]كافر شدند و دروغ داشتند آيات ما را ايشان اهل دوزخاند.
اى آنان كه گرويده ياد كنيد نعمت خداى بر شما چون همّت [٢]كردند گروهى كه بگسترند [٣]به شما دستهاى خود بازداشت دستهاى ايشان از شما و بترسيد از خداى و بر خداى بگو تا توكّل [٤]كنند گرويدگان.
قوله تعالى: يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذٰا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلاٰةِ. -الآية،خداى تعالى جلّ جلاله به اين آيت خطاب كرد با جملۀ مؤمنان و ايشان را امر كرد به طهارت نماز در وقت نماز و امّا كافران داخلند خطاب به دليلى دگر چنان كه پيش از اين بيان كرديم خداى تعالى گفت:اى آنان كه گرويدهايد [٥]. إِذٰا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلاٰةِ ، بعضى اهل معانى گفتند:معنى آن است كه اذا اردتم القيام الى الصّلاة،چون خواهى [٦]كه به نماز قيام كنى [٧]و نظيره قوله: فَإِذٰا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ [٨]،يعني اذا اردت قراءة القرآن و مثله قوله: وَ إِذٰا كُنْتَ فِيهِمْ فَأَقَمْتَ لَهُمُ الصَّلاٰةَ [٩]،يعنى اذا كنت فيهم و اردت اقامة الصّلاة و اگر كلام بر ظاهر رها كنند و تقدير اين محذوف نكنند هم معنى[٣٦٩-ر]مستقيم باشد براى آنكه اذا ظرف زمان مستقبل بود و ظرف را
[١] .تب،آج،لب+كه.
[٢] .آج،لب:قصد.
[٣] .آج،لب:بگشايند.
[٤] .آج،لب:اعتماد.
[٥] .آج،لب،مر:گرونده و ايمان آورده.
[٦] .وز،لت:خواهيد.
[٧] .وز،لت:كنيد.
[٨] .سورۀ نحل(١٦)آيۀ ٩٨.
[٩] .سورۀ نساء(٤)آيۀ ١٠٢.