روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٤٠٢ - ترجمه
بازخواند او را،گفت عفو يا ديت قبول كنى؟گفت نه،رسول-عليه السّلام-گفت اگر عفو كنى او را كفّارتى باشد تو را و صاحب تو را،گفت يا رسولاللّٰه عفو كردم او را.
عدىّ بن ثابت الانصارىّ روايت كرد كه در عهد بعضى صحابه مردى،مردى را طعنه زد و بكشت اولياى مقتول او را به حكومت آوردند يك ديت عرض [١]كرد قاتل، ولىّ مقتول قبول نكرد به دو [٢]كرد قبول نكرد به سه كرد قبول نكرد يكى از جمله صحابه رسول گفت من از رسول-عليه السّلام-شنيدم كه هركه او را عفو كند كسى را از خونى يا كم از آن كفّارت گناه او باشد از آن روز كه از مادر زاده باشد تا آن روز كه آن صدقه كرده باشد مرد گفت گواه باشى [٣]كه او را عفو كردم [٤]دست از او بداشت.
جابر عبد اللّٰه انصارى روايت كرد از رسول-صلّى اللّٰه عليه و آله-كه او گفت هركس كه او سه چيز بيارد با ايمان به خداى به بهشت شود از هر در كه خواهد و او را جفت حور العين دهند هركه او ديتى [٥]دارد بر كسى پوشيده به او دهد [٦]بر او رها كند و هركه او كشنده را عفو كند و هركه او از پس هر نماز فريضه،ده بار قُلْ هُوَ اللّٰهُ أَحَدٌ [٧]بخواند يكى از جمله صحابه گفت يا رسولاللّٰه اگر كسى را اين هر سه مجتمع نشود [٨]يكى از اين سهگانه كند گفت هرآن كه يكى از اين سهگانه كند.
و بعضى دگر گفتند كنايت راجع است در له با [٩]جارح يا قاتل و معنى آن است كه هركس قتلى يا جراحتى كند بر كسى مجنى عليه از او عفو كند و بر او صدقه كند قصاص و ديت نخواهد خداى تعالى به كفّارت گناه قاتل و جانى كند كه اگر مخلوق [١٠]بر او كرم كرد خداى تعالى به كرم اولىتر است كه او اكرم الاكرمين است و ارحم الرّاحمين و اين قول ابراهيم و مجاهد و زيد اسلم است.و روايتى از عبد اللّٰه
[١] .وز،آج،لب،لت:عرضه.
[٢] .مر+تا.
[٣] .مر،لت:باشيد.
[٤] .وز،آج،لب،مر،لت+و.
[٥] .وز،آج،لب:دينى.
[٦] .وز،آج،لب،لت+و.
[٧] .سوره الاخلاص(١١٢)آيه ١.
[٨] .آج،لب،مر:شود.
[٩] .اساس:يا،با توجه به وز و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد.
[١٠] .وز،آج،لب،مر،لت:مخلوقى.