امّا معنى هدايت او به ره دوزخ آن باشد كه إمّا [١]خذلان كند و تخليت بر سبيل عقوبت تا كفر آرند و اعمالى كنند كه مستوجب دوزخ شوند و إمّا آن بود كه در قيامت ره بهشت بر ايشان ببندد و به ره دوزخ فرستد ايشان را. خٰالِدِينَ فِيهٰا أَبَداً ،در آنجا يعنى در دوزخ مقيم باشند. وَ كٰانَ ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ يَسِيراً ،و اين بر خدا آسان است و متعذّر نيست عقاب ايشان.

قوله: يٰا أَيُّهَا النّٰاسُ قَدْ جٰاءَكُمُ الرَّسُولُ بِالْحَقِّ مِنْ رَبِّكُمْ ،حق‌تعالى به اين آيت با جملۀ عرب از مشركان و جهودان و ترسايان بل جملۀ مكلّفان خطاب كرد كه:

عموم يٰا أَيُّهَا النّٰاسُ ،اقتضاء اين كند،گفت پيغمبرى [٢]آمد به شما اى مردمان و از خداى شما كتابى حق و دينى درست آورد.و لام،تعريف عهد است يعنى آن حق [٣]كه شما و همۀ جهان طالب آنى. فَآمِنُوا خَيْراً لَكُمْ ،ايمان آرى [٤]براى خود تا شما را به افتد [٥]خلاف كردند نحويان در نصب خيرا.

خليل و سيبويه و جملۀ بصريان گفتند بر تقدير فعلى باشد محذوف،كه اين فعل [٦]در كلام هست بر او دليل كند و تقدير آن بود كه فآمنوا و افعلوا من الايمان خيرا لكم،اى فعلا هو خير لكم يعنى ايمان آرى [٧][و] [٨]براى خود خيرى كنيد از عمل صالح.و كذلك انتهوا خيرا لكم المعنى انتهوا عمّا انتم فيه و افعلوا خيرا لكم.

و كسايى گفت:براى تمام كلام است و محصول آن باشد كه اسمى [٩]بعد تمام الكلام نصب كنند بر تمييز باشد و اين صورت تميز ندارد و مثال اين گفت:ليقومن خيرا لك و اين صورت تميز ندارد و مثال خود نفس مسئله است.اين قول ضعيف است.

[١] .آج،لب:إنّما.

[٢] .وز،تب:پيغامبرى.

[٣] .مر:خداى.

[٤] .تب،مر،لت:آريد.

[٥] .مر:باشد.

[٦] .آج،لب+را.

[٧] .آج،لب،تب،مر،لت:آريد.

[٨] .اساس:ندارد،با توجه به وز و ديگر نسخه بدلها افزوده شد.

[٩] .آج،لب+را.