روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٦ - ترجمه
خلاف من نخواستى.او گفت [١]:نخواستم و آواز بلند كردند،خداى تعالى اين آيت فرستاد و گفت:پيش از خداى و پيغمبر مشويد.
ابن زيد گفت:لا تقطعوا [٢]أمرا دون اللّه و رسوله،بىامر خداى و پيغمبر هيچ كار [٣]مكنيد.و اين قول اولىتر است،لعمومه و شموله على الجميع حمل آيت بر عموم كردن اولىتر باشد تا همه داخل شود در اين [٤].أخفش گفت:معنى آن است كه استبداد مكنيد به رأى خود [٥]،تا خداى و رسول نفرمايد [٦]مكنيد و مگوييد.و در اين آيت دليل است بر بطلان قياس،براى آنكه خداى تعالى بر سبيل عموم گفت و تعيين و تخصيص نكرد،بل جملۀ مؤمنان را منع كرد [٧]ازآنكه پيش از خداى و رسول چيزى گويند يا كنند،الّا آنكه او فرمايد،امتثال فرمان او كنند بر وفق گفتار او.و قياس [٨]و حمل چيزى بر چيزى و استنباط حكمى از حكمى خلاف اين است.
آنگه گفت: وَ اتَّقُوا اللّٰهَ إِنَّ اللّٰهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ،از خداى بترسيد و از عقاب او اجتناب كنيد كه خدا شنوا و داناست،سميع لأقوالكم،عليكم بأحوالكم.
يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لاٰ تَرْفَعُوا أَصْوٰاتَكُمْ ،گفت [٩]:آيت در ثابت بن قيس بن شمّاس آمد-و او كر بود و بلندآواز بود-با رسول سخن گفتى به آواز بلند.رسول را از آن كراهت بود [١٠]،خداى تعالى [١١]آيت فرستاد و گفت:اى مؤمنان آواز بر مداريد بالاى آواز پيغمبر و با او سخن بلند مگوييد-چنان كه با يكديگر گوييد- و گفتند معنى آن است كه:رسول را آواز مدهيد به نام او چنان كه يكديگر را
[١] .آد،گا:عمر گفت.
[٢] .كذا:در آج،آد،كا،گا،لا،چاپ شعرانى(٢٤٠/١٠):لا تفعلوا.
[٣] .لا:كارى.
[٤] .آد،گا،لا:در او.
[٥] .لا+و.
[٦] .آد،گا:نفرمايند.
[٧] .آد،گا،لا:نهى كرد.
[٨] .آد،گا:قياس كردن.
[٩] .آد،گا،لا:گفتند.
[١٠] .آد،كا،گا،لا:بودى.
[١١] .آد،لا+اين.