روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ١٥٤ - ترجمه
از پس نجم و آيت از پس آيت و سورت از پس سورت بفرستاد،بيانه: فَلاٰ أُقْسِمُ بِمَوٰاقِعِ النُّجُومِ [١]،يعنى نجوم القرآن [٢]،براى آن نجوم خواند آن را كه منجّم و مجزّا فرود آمد به رسول-عليه السلام-و منه:نجوم الدين و [٣]دين منجّم.
أخفش گفت:مراد به«نجم»نبات زمين است،قال اللّه تعالى: وَ النَّجْمُ وَ الشَّجَرُ يَسْجُدٰانِ [٤]،عرب هر درختى كه آن را ساق نباشد آن را نجم خوانند من نجم،اذا طلع. إِذٰا هَوىٰ ،إذا مال و سقط،و تفسير سجدۀ او بر اين دادند كه باد برآيد و بر اين درختان بىساق و باساق آيد و ايشان را بجنباند تا سر به زمين آرند.
حقتعالى گفت: يَسْجُدٰانِ [٥]،آن را بر توسّع و تشبيه سجده خواند.حقتعالى به آن قسم كرد براى كثرت منافع كه در او هست عاجلا و آجلا.ابو حمزة الثمالىّ گفت[٦٧-پ]:مراد آن است كه اركان كه [٦]عند قيام ساعت منتشر شوند و مطموس في قوله: فَإِذَا النُّجُومُ طُمِسَتْ [٧]،و قوله: وَ إِذَا الْكَوٰاكِبُ انْتَثَرَتْ [٨]، اذا هوى،إذا سقط.بعضى دگر گفتند به نجم آن ستارگان خواست كه وقت سحر نزديك شوند إِذٰا هَوىٰ إذا دنى للمغيب،براى آن قسم كرد به آنكه آن ستارگان علامات نماز شبكنندگاناند [٩]كه به آنوقت بشناسند و برخيزند و عبادت كنند.
در خبر است كه:سيّد عابدان علىّ بن الحسين [١٠]همهشب نماز كردى،
[١] .سورۀ واقعه(٥٦)آيۀ ٧٥.
[٢] .آد،كا،گا+و.
[٣] .آد،كا،گا:يقال.
[٥] [٤] .سورۀ رحمان(٥٥)آيۀ ٦.
[٦] .آد،كا،گا:مراد آن ستارگانند كه.
[٧] .سورۀ مرسلات(٧٧)آيۀ ٨.
[٨] .سورۀ انفطار(٨٢)آيۀ ٢.
[٩] .آد:كنندگان است.
[١٠] .آج+عليه السلام،آد:امام معصوم علىّ بن الحسين صلوات اللّه عليه و على آبائه و اولاده الطّاهرين؛كا+عليهم- السلام.