فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٤٩ - اظهار زينت زن و حكم آن خالد غفورى
مردانى كه نياز و تمايلى به زن ندارند.«إربة» به معناى عقل نيز آمده است و كلمه أريب نيز از همين معنا مشتق شده است. (١٧) أرب، إرب و إربة همه به يك معناست و جمع آن مآرب است. راغب در مفردات در معناى آن گفته است:
«إرب» يعنى نياز شديد و خواستى كه دفع آن انسان را به چاره انديشى وادارد. پس هر «إربى» احتياج و تمايل است، اما هر خواست و احتياجى «إرب» نيست. از اين رو، گاهى كلمه «إرب» فقط به معناى حاجت و نياز استعمال مىشود و گاهى به معناى چاره انديشى ؛ هر چند حاجتى نباشد و قول خداوند در قرآن «أولي الإربة من الرجال» كنايه از احتياج و نياز به ازدواج است. (١٨)
مراد از جمله «غير أولي الإربة من الرجال» يعنى غير افرادى كه ميل و شهوت يا احتياج به زن دارند. برخى، «غير أُولي الإربة» را به عنوان افراد كم عقل و ابله و احمقى كه از امور جنسى هيچ دركى ندارند، مثال زدهاند. (١٩)
ز) الطفل
كلمه طفل اسم جنس است كه هم به معناى جمع مىآيد و هم به معناى مفرد همانند كلمه «ضيف»؛ طفل در آيه شريفه به معناى جمع است؛ به دليل اين كه در جمله «أو الطفل الذين لم يظهروا» فعل را به صورت جمع آورده و كلمه «الذين» نيز كه وصف آن است، جمع است. «الف ولام» در «الطفل» هم براى استغراق است، (٢٠) بنابراين كلمه «الطفل» عطف بر «بعولتهنّ» است. برخى احتمال دادهاند كه «الذين» وصف براى «التابعين» است كه در اين صورت «الطفل» عطف بر «الرجال» است. (٢١)
(١٧) فخر رازى، التفسير الكبير، ج٢٣، ص ٢٠٩.
(١٨) المفردات، ص٧٢.
(١٩) صابونى، روائع البيان، ج٢، ص ١٤٦.
(٢٠) ر.ك: روائع البيان، ج٢، ص ١٤٦؛ المفردات، ص ٥٢١؛ الجامع لأحكام القرآن، ج١٢، ص ٢٣٦.
(٢١) مقدس اردبيلى، زبدة البيان، ص٦٩٠.