فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٣٣ - تشبه به كفار و پيروى از آنان سيدمحسن خرازى آیت الله
كند: پيامبر اكرم(ص) فرمود:
شارب ها را كوتاه كنيد و ريش ها را پرپشت بگذاريد و خود را به يهود شبيه نكنيد. (٢٤)
فيض كاشانى(ره) در وافى مىگويد: «الحف» و «الاحفاء» يعنى به نهايت امرى رسيدن و مبالغه كردن در آن. و «إحفاء الشارب» يعنى شارب را بسيار كوتاه كردن و «اعفاء»؛ يعنى رها كردن؛ «واعفاء اللحى»؛ يعنى انبوه گذاشتن ريش، كه ريشه اش از «عفى الشىء» است يعنى زياد و انبوه شد. بنا بر اين اينكه امام(ع) فرمود: «واعفوا اللحى»يعنى ريشهايتان را از ته نتراشيد، بلكه آن را رها كنيد تا زياد و انبوه شود و اينكه امام(ع) در ادامه فرمودند:«و خود را شبيه به يهود نكنيد»، معنايش اين است كه نگذاريد ريش هايتان بسيار طولانى شود. زيرا عادت يهود بر اين بوده است كه ريش هايشان را بسيار طولانى مى گذاشته اند. اينكه در روايات فوق «اعفاء» به دنبال«احفاء» آمده، آنگاه از تشبه به يهود نهى شده است، دليل بر اين است كهمراد از «اعفاء» اين بوده است كه ريش ها از ته تراشيده نشود و مقدارى از آن بدون آنكه افراط گردد، تراشيده شود؛ بلكه مقدارى از آن باقى بماند، بطورى كه از يك مشت تجاوز نكند كه در اين صورت مستحق آتش است. (٢٥)
به هرحال نهى از تشبه [به يهود] چه به «حف» و «اعفاء» باهم بازگشت كند و چه به خصوص «اعفاء » دلالتى بر كراهت ندارد؛ زيرا نبايستى غفلت شود كه ازدياد طول ريش، بيش از يك مشت، حرام نيست.
ج. همچنين در وسائل الشيعه از محمد بن على بن حسين نقل شده است : پيامبر اكرم(ص) فرمود:
مجوس ريش هايشان را مى تراشيدند و شارب هايشان را پرپشت مى گذاشتند اما ما شارب را مى زنيم و ريش را پرپشت مى گذاريم و فطرت همين است . (٢٦)
(٢٤)همان،ج١.
(٢٥)وافى،ج٤،ص٦٥٧ ـ ٣٥٨.
(٢٦)وسائل الشيعه،ج١،ص٤٢٣،ب٦٧،آداب حمام،ج٢.