نظام حقوق زن در اسلام - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٩٠
میکنند ، قانون اجتماعی و قراردادی ندارند ولی به حکم قانون طبیعی حقوق و وظائفی را رعایت میکنند و زندگی و آمیزش آنها بدون قید و شرط نیست . خانم مهرانگیز منوچهریان در مقدمه کتاب انتقاد بر قوانین اساسی و مدنی ایران میگویند : " از نظر جامعه شناسی زندگی زن و مرد در نقاط مختلف زمین یکی از این چهار مرحله را میپیماید : ١ - مرحله طبیعی ، ٢ - مرحله تسلط مرد ، ٣ - مرحله اعتراض زن ، ٤ - مرحله تساوی حقوق زن و مرد . در مرحله اول زن و مرد بدون هیچگونه قید و شرطی با هم خلطه و آمیزش دارند . . . " جامعه شناسی این گفته را نمیپذیرد ، آنچه جامعه شناسی میپذیرد حداکثر اینست که احیانا در میان بعضی قبایل وحشی چند برادر مشترکا با چند خواهر ازدواج میکردهاند ، همه آن برادرها با همه این خواهرها آمیزش داشتهاند و فرزندان هم بهمه تعلق داشته است ، و یا اینست که پسران و دختران قبل از ازدواج هیچ محدودیتی نداشتهاند و تنها ازدواج آنها را محدود میکرده است ، و اگر احیانا در میان بعضی قبائل وحشی وضع جنسی از این هم عمومیتر بوده و باصطلاح ، زن " ملی " بوده است جنبه استثنائی داشته و انحراف از وضع طبیعی و عمومی بشمار میرود . ویل دورانت در جلد اول تاریخ تمدن صفحه ٥٧ میگوید : " ازدواج از اختراعات نیاکان حیوانی ما بوده است ، در بعضی از پرندگان چنین بنظر میرسد که حقیقه هر پرنده فقط بهمسر خود اکتفا میکند . در گوریلها و اورانگوتانها رابطه میان نر و ماده تا پایان دوره پرورش نوزاد ادامه دارد ، و این ارتباط از بسیاری از