تخصص باید طرح شود . اما نظر به اینکه در میان پرسش کنندگان و علاقمندان فراوان این مسئله‌ که همواره با آنها مواجه هستیم افراد بدبین زیادند و باور نمیکنند که‌ چنین خاصیتی در اسلام وجود داشته باشد ما تا حدودی که بد بینان را از بدبینی خارج کنیم و برای دیگران نمونه‌ای بدست دهیم وارد مطلب میشویم . خوانندگان محترم برای اینکه بدانند اینگونه بحثها از نظر دور اندیش‌ علماء اسلام دور نمانده می‌توانند به کتاب بسیار نفیس " تنبیه الامه " تألیف مرحوم آیه الله نائینی اعلی الله مقامه و به مقاله گرانبهای " ولایت و زعامت " به قلم استاد و علامه بزرگ معاصر آقای طباطبائی مدظله‌ که در کتاب " مرجعیت و روحانیت " چاپ شده است و هر دو کتاب به‌ زبان فارسی است مراجعه نمایند . راز اینکه دین مقدس اسلام با قوانین ثابت و لا یتغیری که دارد با توسعه‌ تمدن و فرهنگ سازگار است و با صور متغیر زندگی قابل انطباق است چند چیز است و ما قسمتی از آنها را شرح میدهیم .

توجه به روح و معنی و بی تفاوتی نسبت به قالب و شکل

١ - اسلام به شکل ظاهر و صورت زندگی که وابستگی تام و تمامی بمیزان‌ دانش بشر دارد نپرداخته است . دستورهای اسلامی مربوط است به روح و معنی‌ و هدف زندگی و بهترین راهی که بشر باید برای وصول به آن هدفها پیش‌ بگیرد ، علم نه هدف و روح زندگی را عوض میکند و نه راه بهتر و نزدیکتر