پس جنگ در اسلام از نظر ماهيّت با جنگهاى ديگر متفاوت است و از نظر اهداف فرعى و واسطه‌اى نيز با بسيارى از جنگهاى دنيا فرق مى‌كند. جنگهايى كه به خاطر طمع در سرزمين و اموال و ثروتها و منابع ديگران يا به دليل جاه‌طلبى و برترى‌جويى نژادى بر نژاد ديگر با اهدافى نظير اينها به وقوع مى‌پيوندد، از نظر اسلام به هيچ وجه در دايره جهاد قرار نمى‌گيرد، بلكه تهاجم و تجاوز محسوب مى‌شود. براى اينكه به اهداف بلند و انسانى در جهاد اسلامى پى‌ببريم بجاست كه به اقسام جهاد بطور كلى اشاره كرده، سپس اهداف آن را بيان كنيم.
اقسام جهاد و اهداف آن‌ از نظر فقه اسلامى جهاد بطور كلى تحت سه عنوان قرار مى‌گيرد: جهاد ابتدايى «١»، دفاعى و داخلى كه البته هر كدام اقسام و احكامى دارند و در اينجا به بحث در مورد اهداف اين سه قسم مى‌پردازيم:
الف- اهداف جهاد ابتدايى:
١- رفع موانع آزادى‌ جهادى كه براى دعوت كفّار به اسلام و پذيرش آيين الهى انجام مى‌گيرد. اگرچه ابتدا از طرف مسلمانها شروع مى‌شود، ليكن ماهيت آن دفاعى است «٢»، زيرا حكومتهاى فاسد مردم را در حصار جهل و گمراهى محبوس كرده و مانع رشد ايشان مى‌شوند.
اسلام اجازه مى‌دهد كه اين موانع برطرف شود تا مردم بتوانند در فضاى آزاد و جوّ بدون اختناق راه سعادت و مسير رشد و تكامل را پيدا كنند و از بندگى بندگان رها شده، به بندگى خداوند كه عين آزادى و آزادگى است رو آورند.
٢- جهاد وسيله هدايت‌