عوامل پيروزى و شكست - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٣١
در راه خدا، بايد به جنگى كه فرماندهى آن را به عهده گرفته ايمان داشته و آن را ضرورى و هدفش را صحيح بداند و غير لازم و مضر تلقّى نكند.
ب- شجاعت:
يكى از ويژگيهاى ضرورى هر فرماندهاى، شجاعت است؛ كه در غير اين صورت چه بسا با ترس و زبونى خود زمينه هاى شكست يك سپاه بزرگ را فراهم مىسازد. حضرت على عليه السلام در مورد گزينش فرماندهان نظامى به مالك اشتر چنين مىنويسد: ...
سپس براى انتخاب فرمانده به كسانى كه داراى حسبى شريف و از خانوادههاى نجيب، هستند و پيشينه هاى درخشان دارند، مراجعه كن. آنگاه با شجاعان و دلاوران و بخشندگان، در آميز «١».
ج- آگاهى:
آگاهى و بينش نيز جزو ضرورتهاى فرماندهى است. فرمانده بر اساس آگاهى از حوزه فرماندهى خود مىتواند برنامه ها و طرحهاى خوبى را بر پايه واقعّيات پى ريزى كند. حضرت اميرمؤمنان عليه السلام فرمود: فرمانده بايد از همه نيروها آگاهتر باشد. «٢» د- مديريّت:
حسن تدبير و برخورد مناسب با نيروها و توانايى حلّ اختلافات و مشكلات نيز از صفاتى است كه يك فرمانده بايد از آن بهرهمند باشد چه بسا فرماندهى كه فاقد اين ويژگى باشد، به جاى حل مشكل با رفتار نادرست خود مشكل آفرينى كند.
همچنين در كلام ديگرى از على (ع) آمده است كه فرمانده بايد از حسن تدبير بيشترى نسبت به سايرين برخوردار باشد. «٣»