فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٨٠ - 2 ولايت فقيه در نظر و عمل

نظام مفروضش تنها آنجا كه احتياج به محكم كارى و سد ثغور است به اختيارات و مسئوليتهاى فقيه عادل در زمان غيبت اشاره مى‌كند.

انزواى سياسى اين فقيه عاليقدر و قطع رابطه‌اش با جريانى كه در ايجادش خود سهمى بسزا داشت و بنا به قولى جمع‌آورى نسخه‌هاى كتاب تنبيه الامه نيز به اين دليل بود كه وقتى نظام مشروطه عملاً در باتلاق استبداد و فساد سياسى به گل نشست و بدل مشروع بودن آن در مقايسه با نظام استبدادى غلط از آب درآمد، بانى‌اش نيز ناگزير از آن صرف نظر نمود و چون استبداد رهايش كرد.

٢. ولايت فقيه در نظر و عمل

تحليل و تبيين نظام سياسى در آثار امام خمينى (قدس سرّه)

دومين قدم بزرگ در تبيين مسائل فقه سياسى در قرن اخير هنگامى برداشته شد كه موج عظيم حركت سياسى به رهبرى حضرت امام خمينى قدس سرّه آغاز گرديد و بصورت يك انقلاب عظيم اسلامى، ملت مسلمان ايران را براى مبارزه با نظام ستم پيشه و وابسته حاكم بسيج نمود، و با پيروزى انقلاب اسلامى و برچيده شدن حكومت ستم‌شاهى مشروطه، نظام جمهورى اسلامى در ايران استقرار يافت.

از آنجا كه اين حركت و انقلاب طبيعتاً اسلامى بود و به رهبرى فقيه جامع الشرائطى آغاز و هدايت شده بود، ناگزير مى‌بايست از يك نظام فكرى مدوّن فقهى ناشى و با خطوط كلى اين نظام هدايت گردد. اگر خطوط كلى فقهى انقلاب از پيش مشخص و تدوين نمى‌شد، بى‌شك در ادامه راه مانند بيشتر انقلابهاى جهان دچار نوسان و انحراف مى‌گشت. و اصولاً تبيين صفت اسلامى انقلاب، آسيبب‌پذير و نهايتاً در دست سياست بازان و نظريه‌پردازان حرفه‌اى مسخ مى‌گرديد.

امام حتى پيش از اوجگيرى نهضت اسلامى و سردادن فرياد مبارزه بر عليه استبداد و سلطه خارجى در آرامش جانكاه حوزه علميه قم به تنقيح مبانى حكومت اسلامى پرداخت و در سالهاى اوج اختناق و كشاكش مبارزه، اين مبانى را بصورت درس رسمى در حوزه علميه نجف اشرف مطرح ساخت، و با انتشار مجموعه