فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٢٣٤ - فصل هفتم ساخت كلى حكومت اسلامى
فصل هفتم ساخت كلى حكومت اسلامى
حكومتها را معمولاً از طرف ساخت و شكل ابتدائى آن به دو نوع فدرال و يونيترى (بسيط) تقسيم مىكنند. در دولتهاى يونيترى قدرت سياسى و اقتدارات كامل در دست حكومت مركزى است و اعمال حاكميت بطور جداگانه به هيچ استان يا منطقهاى از كشور تفويض نمىشود و بطور يكنواختى قوانين و سيستم ادارى اجرا مىگردد. كشورهاى يونيترى داراى يك دستگاه قانونگذارى و يك قانون اساسى است و تمايزى بين مليتها و اقوام مختلف تشكيل دهنده ملت وجود ندارد.
كشورهاى بسيط به دو صورت «سياست تمركز» و «سياست عدم تمركز» اداره مىشوند. در دولتهاى فدرال، قواى حكومتى بين حكومت مركزى و واحدهاى تشكيل دهنده تقسيم مىشود و هر كدام از دولتها، ايالتها، استانها، جمهوريها، كانتونها (نامهائى كه بر واحدهاى تشكيل دهنده كشور فدرال گفته مىشود) بخشى از حاكميت و قدرت سياسى را در دست داشتهاند و بخشى از آن را به دولت مركزى تفويض مىكنند.
در كشورهاى فدرال واحدهاى سياسى كوچكتر براى خود اختيارات و اقتدارات محدودى را اختصاص مىدهند و به همين دليل گاه قوانين حاكم بر اين واحدها متفاوت است. قانون اساسى دولت فدرال حدود اختيارات داخلى واحدهاى تشكيل دهنده را مشخص مىكند و نيز حدود نظارت دولت فدرال و ميزان اقتدارات