فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٣٠٨ - مبحث دوم ابعاد و عناصر تشكيل دهنده امامت

براى امامان اهل بيت ويژگيهائى است كه از آن جمله حق حكومت و برخوردارى از وصيت پيامبر اكرم (ص) و پيوند با نبوت است.

اين اصل را ما در جريان اعطاى امامت به ابراهيم در آيه زير بخوبى مشاهده مى‌كنيم:

(وَ إِذِ اِبْتَلىٰ إِبْرٰاهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِمٰاتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قٰالَ إِنِّي جٰاعِلُكَ لِلنّٰاسِ إِمٰاماً قٰالَ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قٰالَ لاٰ يَنٰالُ عَهْدِي اَلظّٰالِمِينَ‌) ١ .

در اين آيه بوضوح عصمت و پاكى از گناه و ظلم از شرائط اساسى امامت شمرده شده و امامت نيز بعنوان موهبت الهى به كسانى اختصاص يافته كه از آزمايشات الهى موفق بيرون مى‌آيند.

از سوى ديگر، امامت به دليل برخوردارى از بعد مركزيت و قطبيت (به مفهوم اعم از سياست و هدايت)، از ولايت و حاكميت ويژه‌اى برخوردار است كه جز با تفويض الهى مشروعيتى نخواهد داشت. بر اساس اعتقاد به توحيد، حاكميت تشريعى اختصاص به خداوند دارد و ولايت و حاكميت پيامبر و امام بايد از طريق وحى مشخص گردد. اين اصل در مورد همه شعبه‌ها و شئونات ولايت و حاكميت صادق است.

قرآن در مورد فرماندهى طالوت كه جزئى از ولايت و حاكميت است، صريحاً گزينش وى را به خدا نسبت مى‌دهد و علت آن را نيز بيان مى‌كند:

(قٰالَ إِنَّ الله اِصْطَفٰاهُ عَلَيْكُمْ وَ زٰادَهُ بَسْطَةً فِي اَلْعِلْمِ وَ اَلْجِسْمِ وَ الله يُؤْتِي مُلْكَهُ مَنْ يَشٰاءُ وَ الله وٰاسِعٌ عَلِيمٌ‌) [٢] .

در پاسخ اعتراض مردم به انتخاب طالوت بعنوان فرمانده رهايى‌بخش، پيامبرشان گفت:

خداوند او را بر شما برگزيد و او را با امكانات گسترده‌اى از علم و قدرت بدنى فزونى بخشيد و خداوند فرمانروائى - كه از آن او است - به كسى مى‌بخشد، كه مشيتش بر آن تعلق گيرد. خداوند بى‌نهايت و داناست.

[١] بقره، آيه ١٢٤.

[٢] بقره، آيه ٢٤٧.