ترجمه عيون أخبار الرضا شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ مستفيد، حميد رضا - الصفحة ٢٥٨ - باب ١١ اخبارى كه در باب توحيد از امام رضا

هم فرق مى‌كنند، خونش با گوشتش تفاوت دارد، گوشتش با خونش فرق مى‌كند، رشته‌هاى اعصابش غير از رگهايش است، مويش غير از پوستش است، سياهى‌اش غير سفيدى‌اش است و همين گونه مى‌باشند ساير مخلوقات.

پس انسان از نظر اسم «واحد» است امّا در معنى «واحد» نيست. و خداوند تبارك و تعالى واحدى است كه واحد ديگرى جز او نيست، اختلاف و تفاوتى در او نيست، زياده و نقصان در او راه ندارد اما انسان مخلوق مصنوع كه از اجزاء مختلف و موادّ گوناگون ساخته شده است، مختلف و متفاوت است و زياده و نقصان دارد هر چند در كلّ يك چيز است.

گفتم: قربانت گردم آسوده‌ام كردى، خداوند آسوده خاطرت كند. حال همان طور كه واحد را برايم تفسير كردى، لطيف و خبير را نيز برايم تشريح فرما، البتّه مى‌دانم كه «لطف» خداوند با «لطف» مخلوقات فرق دارد چون بين خدا و خلق تفاوت هست، امّا دوست دارم شما برايم شرح دهيد. حضرت فرمودند:

اى فتح! به اين جهت مى‌گوئيم لطيف كه در خلق كردن، لطافت و ظرافت دارد و به اشياء كوچك و ظريف آگاه است، آيا اثر صنع او را در گياهان ظريف و غير